حکمرانی آب شرب در شرایط تنش آبی با رویکرد توسعه پایدار(مطالعه موردی استان البرز)

بحران آب یکی از مهم ترین چالش‌های قرن بیست ویکم به شمار می‌رود و کشور ایران به ویژه در حوزه آب شرب با تنش‌های متعددی روبرو است. استان البرز به دلیل موقعیت جغرافیایی، تراکم جمعیتی بالا و توسعه نامتوازن شهری نمونه‌ای بارز از این چالش‌ها به شمار می‌رود. در این مقاله تلاش شده است مفهوم حکمرانی آب شرب در چارچوب توسعه پایدار بررسی و بر اساس شاخص‌های کیفی و کمی تحلیل گردد. داده‌ها از منابع آماری رسمی، مطالعات میدانی و اسناد بالادستی جمع‌آوری و با استفاده از روش تحلیل توصیفی-تحلیلی و ابزارهای آماری مورد بررسی قرار گرفته‌اند.یافته‌ها نشان می‌دهد که استان البرز با کسری سفره آب زیرزمینی سالانه حدود 250 میلیون مترمکعب و برداشت بیش از ظرفیت مجاز سفره‌های زیرزمینی، در وضعیت تنش آبی شدید قرار دارد. در کنار آن، به طور محلی منابع آبی با برخی مخاطرات و تهدیدهای زیست محیطی مواجه می باشد. تحلیل حکمرانی آب نشان می‌دهد که نبود هماهنگی نهادی، ضعف در مشارکت عمومی و نادیده گرفتن اصول توسعه پایدار از مهم ترین چالش‌ها در مدیریت آب شرب استان البرز هستند.در نتیجه، مقاله حاضر پیشنهاد می‌کند که بازنگری در سیاست‌های حکمرانی آب با تاکید بر مدیریت تقاضا، بهبود بهره‌وری شبکه‌های انتقال، بازچرخانی آب و ارتقاء شاخص‌های شفافیت و پاسخگویی در نهادهای متولی صورت گیرد. این مسیر می‌تواند ضمن کاهش تنش آبی، زمینه تحقق توسعه پایدار و امنیت آبی در استان البرز را فراهم سازد.