بررسی عوامل موثر بر مسئولیت اجتماعی کشاورزان در شبکه آبیاری و زهکشی برای توسعه رفتار مدیریت مشارکتی منابع آب

پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر مسئولیت اجتماعی کشاورزان در شبکه آبیاری و زهکشی دشت ورامین برای توسعه رفتار مدیریت مشارکتی منابع آب انجام شده است. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر نوع داده ها کمی و بر پایه ی روش توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری شامل کلیه کشاورزان و بهره برداران شبکه آبیاری و زهکشی دشت ورامین (حدود 10 هزار نفر) بود که براساس فرمول کوکران، 200 نفر به صورت تصادفی ساده به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی محتوایی آن به تایید خبرگان و پایایی آن از طریق ضریب آلفای کرونباخ بیش از 0.7 تایید گردید. نتایج پژوهش نشان داد میانگین سنی پاسخگویان 51.11 سال و اکثریت دارای تحصیلات زیر دیپلم بودند. یافته ها بیانگر آن است متغیر های «مشارکت اجتماعی»،«خودکارآمدی»،«آکاهب از نیاز»،آگاهی از پیامدها»، و «وضعیت اقتصادی» اثر مستقیم و معناداری بر مسئولیت پذیری اجتماعی کشاورزان دارند، در حالی که «اعتماد اجتماعی» و «سرمایه اجتماعی» تاثیر معناداری نداشتند. همچنین مسئولیت اجتماعی از طریق احساس «غرور» و «گناه» بر رفتار مشارکتی تاثیر مثبت و معنی دار داشت. بر اساس نتایج تحلیل مسیر، ضریب اثر کل مسئولیت اجتماعی بر رفتار مشارکتی برابر با 0.57 به دست آمد که نشان دهنده نقش محوری آن در شکل گیری رفتارهای همکاری محور در مدیریت آب است.