مهندسی ارزش، تکنیکی برای افزایش اثربخشی سیاست‌های بخش آب

وضعیت کنونی منابع آبی کشور نشان می‌دهد که سیاست‌های اتخاذ شده در این حوزه اثر بخشی لازم را نداشته یا به بیانی دیگر روش‌های معمول حل مسئله در برخورد با مشکل آب، کارایی لازم را نداشته است. تغییرات شدید اقلیمی، ساختارهای اقتصادی و زیرساختی موجود که امکان تغییر سریع الگوی مصرف را ناممکن می‌سازد، مسائل و تنش‌های اجتماعی، تعدد ذینفعان و لزوم درنظرگیری منافع آن‌ها، عدم پاسخ‌گویی راه‌حل‌های مرسوم و شدیدتر شدن مشکل به دلیل استفاده از راهکارهای موضعی، و نبود مدیریت دانش و استفاده از درس‌آموخته‌های پیشین و سایر کشورها، همه از دلایلی هستند که وضعیت چالشی و ناپایدار کنونی را رقم زده‌اند. برای حل این مشکلات نیاز است تا بر کار تیمی (استفاده از خرد جمعی و مشارکت همه ذینفعان)، خلاقیت (برخوردهای جدید و خارج از روال گذشته) و کارکردگرایی (تمرکز بر هدف) تکیه شود که تمامی این شاخص‌ها در برنامه کار مهندسی ارزش به چشم می‌خورد. در این مقاله پس از برشمردن مسائل و مشکلات اصلی و کلان حوزه آب، به معرفی تکنیک مهندسی ارزش و چگونگی برخورد این متدولوژی با چالش‌های مذکور و نحوه برطرف کردن آن‌ها پرداخته شده است. سپس با بررسی چند نمونه موردی داخلی و خارجی و همچنین دستاوردهای این تکنیک در سایر حوزه‌های تخصصی سعی شده است که کارایی آن در یافتن راه‌حل‌های خلاقانه برای رفع مشکل تامین آب نشان داده شود. جایگاه قانونی این تکنیک در برنامه‌های توسعه، دستورالعمل‌ها و استانداردهای سازمان برنامه و بودجه و وزارت نیرو و همچنین مطالعات و بررسی‌های مجلس شورای اسلامی نیز در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است. در نهایت نیز نقاط کلیدی برای بهره‌مندی از توانایی‌های این متدولوژی و تصمیم‌سازی موثر نام برده شده است.