نقش فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی در آموزش ریاضی

هدف این پژوهش مروری، تحلیل نقش فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی1 در ارتقای کیفیت یادگیری و تدریس ریاضی است. با استفاده از روش مرور نظام‌مند، چندین مقاله‌ی منتشرشده در بازهی زمانی 2023 تا 2025 مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که فناوری‌هایی مانند واقعیت افزوده2 و مجازی3، با فراهم‌آوردن محیط‌های سه‌بعدی و بصری تعاملی، درک مفاهیم انتزاعی ریاضی (مانند هندسه فضایی و تابع) را تقویت می‌کنند و اضطراب یادگیری را کاهش می‌دهند. همچنین، بازی‌وارسازی4 در محیط‌های دیجیتال، انگیزهی درونی و پایداری یادگیری را افزایش می‌دهد. از سوی دیگر، سامانه‌های آموزش تطبیقی5 مبتنی بر هوش مصنوعی امکان شخصی‌سازی مسیر یادگیری، شناسایی خطاها و ارائهی بازخورد فوری را فراهم می‌سازند و نقش معلم را از انتقال‌دهندهی دانش به تسهیل‌گر یادگیری فعال تغییر می‌دهند. با این حال، چالش‌هایی چون کمبود زیرساخت فناورانه، ضعف در سواد دیجیتال معلمان، هزینه‌های بالای اجرا و نگرانی‌های اخلاقی در جمع‌آوری داده‌های یادگیرندگان، موانع جدی در گسترش این رویکردها محسوب می‌شوند. بنابراین، تحول پایدار در آموزش ریاضی مستلزم هم‌زمانی دو حرکت است: نوآوری فناورانه همراه با بومی‌سازی، توانمندسازی معلمان و تدوین چارچوب‌های اخلاقی و سیاستی برای بهره‌گیری مسئولانه از هوش مصنوعی.