تحلیل شکاف بین برنامه تربیت معلم و شایستگی های لازم برای تدریس مباحث شیمی کتاب های علوم تجربی مقطع ابتدایی

آموزش علوم تجربی در دوره ابتدایی نقش مهمی در پرورش توانمندی های دانش اموزان دارد و کیفیت این آموزش تا حد زیادی به میزان آمادگی علمی و حرفه‌ای معلمان بستگی دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان هم سویی برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان در رشته آموزش ابتدایی و الزمات اموزشی و حرفه ای معلمان ابتدایی برای انتقال مفاهیم علمی شیمی انجام شده است. این پژوهش از نوع کیفی با رویکرد تحلیل محتوای جهت‌داراست. داده‌ها از طریق تحلیل برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان در رشته آموزش ابتدایی و کتاب‌های علوم تجربی پایه‌ ششم جمع‌آوری شد. ابتدا مفاهیم، فعالیت‌ها، آزمایش‌ها و مطالب مرتبط با شیمی ازکتاب علوم استخراج و بررسی علمی انجام شد، سپس با محتوای دروس دانشگاهی مقایسه گردید. یافته‌ها نشان داد که اگرچه مبانی علوم تجربی و روش تدریس علوم در برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان گنجانده شده است، اما پوشش مفاهیم تخصصی شیمی و مهارت‌های آزمایشگاهی محدود بوده و با نیازهای واقعی تدریس علوم ابتدایی فاصله دارد. تحلیل محتوای کتاب‌ علوم نشان می دهد که انتقال صحیح مفاهیم نیازمند دانش محتوایی عمیق و مهارت‌های عملی-آزمایشگاهی است؛ در حالی‌که در سرفصل‌های دانشگاه فرهنگیان دروس اختصاصی کافی در این زمینه پیش‌بینی نشده است. نتایج این پژوهش بیانگر ضرورت بازنگری در برنامه درسی تربیت معلم دانشگاه فرهنگیان و افزودن واحدهای درسی مهارت‌محور و آزمایشگاهی ویژه دانشجو معلمان دوره ابتدایی وهمچنین تعریف واحدهای درسی پیش نیاز اموزش علوم تجربی ویژه دانشجو معلمان دیپلم علوم انسانی است. این بهبودها می‌تواند موجب افزایش توانمندی معلمان و بهبود کیفیت آموزش علوم تجربی در دوره ابتدایی شود.

analysis of the gap between teacher training programs and the competencies required for teaching chemistry topics in elementary science textbooks

elementary science education plays an important role in developing students’ capabilities in the areas ofcritical thinking, problem-solving skills, and scientific analysis, and the quality of this education largelydepends on the level of scientific and professional preparation of teachers. the present study aimed toinvestigate the degree of convergence of farhangian university’s curriculum in elementary education andthe educational and professional requirements of elementary teachers for transmitting scientific conceptsof chemistry. this study is qualitative with a content-oriented analysis approach. data were collectedthrough an analysis of farhangian university’s curriculum in elementary education and sixth-grade sciencetextbooks. first, concepts, activities, experiments, and materials related to chemistry were extracted fromthe science textbook and scientifically examined, then compared with the content of university courses. thefindings showed that although the basics of experimental science and the method of teaching science areincluded in the farhangian university curriculum, the coverage of specialized concepts of chemistry andlaboratory skills is limited and far from the real needs of teaching elementary science. the content analysisof the science textbook shows that the correct transfer of concepts requires deep content knowledge andpractical-laboratory skills; while the farhangian university syllabus does not provide enough specificcourses in this field. the results of this study indicate the need to revise the teacher training program offarhangian university and add skill-based and laboratory courses specifically for elementary school teacherstudents, as well as define prerequisite courses for experimental science education specifically forhumanities diploma teacher students. these improvements can increase the capabilities of teachers andimprove the quality of experimental science education in elementary school.