ارائه الگوی بلوغ قابلیت‌های نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست‌بوم نوآوری با استفاده از رویکرد فراترکیب

قابلیت نوآوری یک عامل تعیین‌کننده در رقابت‌پذیری شتاب‌دهنده‌ها محسوب می‌شود و فقدان بلوغ قابلیت‌های نوآوری در شتاب‌دهنده‌ها از تعامل پایدار و ارزش‌آفرین این سازمان‌ها با استارتاپ‌ها ممانعت می‌کند. ازاین‌رو، نیاز به الگویی جامع برای تعیین میزان آمادگی و بلوغ شتاب‌دهنده‌ها در زمینه قابلیت‌های نوآوری آن‌ها وجود دارد. لذا پژوهش حاضر با هدف ارائه الگوی بلوغ قابلیت‌های نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست‌بوم نوآوری صورت گرفت. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی است که با روش فراترکیب صورت گرفت. فراترکیب در این پژوهش بر اساس 7 گام روش سندلوسکی و باروسو (2007) انجام شد. به این منظور مقالات بر اساس کلیدواژه‌های پژوهش، در پایگاه‌های علمی معتبر داخلی و خارجی طی سال‌های 2000-2025 جستجو شده و در نهایت 47 مقاله شرایط ورود به مطالعه را پیدا کردند. بر اساس یافته‌های فراترکیب مولفه‌های مدل بلوغ قابلیت نوآوری شتابدهنده‌ها در زیست بوم نوآوری مشتمل بر 121 مفهوم اولیه، 23 مقوله فرعی و 6 مقوله اصلی استخراج شد. مدل‌ نهایی پژوهش شامل 4 سطح پیش شتابدهی، رشد شتابدهی، بلوغ شتابدهی و تعالی شتابدهی در 6 بعد قابلیت‌های عملیاتی، قابلیت‌های پویا، قابلیت‌های پژوهشی، عوامل محیط، قابلیت‌های شبکه و قابلیت‌های نرم درونی ارائه شد. بر اساس الگوی به‌دست آمده، شتابدهنده‌ها با آگاهی از میزان آمادگی و بلوغ سازمان خود در زمینه‌های قابلیت‌های عملیاتی، پویا، پژوهشی، محیطی، شبکه‌ای و نرم‌درونی، می‌توانند در جهت نیل به‌وضعیت متعالی حرکت کنند. همچنین سیاست‌گذاران در اکوسیستم نوآوری نیز می‌توانند از بینش‌های این چارچوب جهت تقویت قابلیت‌های نوآوری شتاب‌دهنده‌ها استفاده کنند.

presenting a innovation capabilities maturity model of accelerator in the innovation ecosystem using a meta-synthesis approach

innovation capability is a determining factor in competitiveness of accelerators, and the lack of maturity of innovation capabilities in accelerators prevents these organizations from sustainable and value-creating interactions with startups. therefore, there is a need for a comprehensive model to determine the readiness and maturity of accelerators in terms of their innovation capabilities. therefore, the present study aimed to present a maturity model of accelerators innovation capabilities in the innovation ecosystem. the research method is an applied in terms of purpose, which was carried out using the meta-synthesis method, based on the 7 steps of sandelowski and barroso s (2007) approach. articles were searched based on research keywords in scientific databases during the years 2000-2025, and finally 47 articles met the inclusion in the study. based on the findings of the meta-synthesis of the components of the accelerators’ innovation capability maturity model in the innovation ecosystem, 121 primary concepts, 23 subcategories, and 6 main categories were extracted. finally, the maturity model presented in this study includes 4 levels of pre-acceleration, acceleration growth, acceleration maturity, and acceleration excellence in 6 dimensions of operational capabilities, dynamic capabilities, research capabilities, environmental factors, network capabilities, and internal soft capabilities. based on the model, accelerators can move towards excellence by being aware of their organization s readiness and maturity in the areas of operational, dynamic, research, environmental, network, and soft capabilities. policymakers in the innovation ecosystem can also use the insights from this framework to strengthen accelerators innovation capabilities.