دیپلماسی تجاری هوشمند مدلی نوین برای توانمندسازی صادرات ایران با بهره‌گیری از هوش مصنوعی

این پژوهش با هدف ارائه مدلی برای توانمندسازی صادرات غیرنفتی ایران از طریق دیپلماسی تجاری هوشمند، به بررسی چالش‌های صادراتی شرکت‌های ایرانی و نقش فناوری‌های نوین در رفع آن‌ها پرداخته است. چالش‌هایی مانند ضعف در مهارت‌های زبانی، ناآشنایی با قوانین بین‌المللی، و کمبود داده‌های بازار، مانع رقابت‌پذیری شرکت‌ها در عرصه جهانی شده‌اند. روش پژوهش، طراحی مدلی مفهومی با الهام از پلتفرم‌های بین‌المللی نظیر jetro e-venue و fair است که شامل آموزش‌های مبتنی بر هوش مصنوعی، ابزارهای قرارداد هوشمند، تحلیلگر بازار، و دستیار نمایشگاهی هوشمند می‌شود. جامعه آماری پژوهش شامل 10 تا 15 شرکت کوچک و متوسط در پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان است که به‌عنوان محل اجرای پایلوت انتخاب شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهند که یکپارچه‌سازی آموزش و فناوری می‌تواند هزینه‌های صادراتی را کاهش دهد، ارتباطات تجاری را بهبود بخشد، و حضور در بازارهای جهانی را تقویت کند. نتیجه‌گیری پژوهش بر ضرورت اجرای آزمایشی این مدل تاکید دارد تا با رفع موانع صادراتی، جایگاه ایران در تجارت غیرنفتی ارتقا یابد. مهم‌ترین پیشنهادات شامل اجرای پایلوت در سیستان و بلوچستان، همکاری با نهادهای محلی و بین‌المللی برای تامین منابع، و تدوین برنامه زمان‌بندی 12 تا 18 ماهه برای پیاده‌سازی است. این مدل می‌تواند به‌عنوان الگویی برای سایر پارک‌های علم و فناوری کشور گسترش یابد.

smart trade diplomacy: a new model for empowering iran's exports using artificial intelligence

this study aims to provide a model for empowering iran’s non-oil exports through smart trade diplomacy, and examines the export challenges of iranian companies and the role of new technologies in addressing them. challenges such as weak language skills, unfamiliarity with international laws, and lack of market data have hindered companies’ competitiveness in the global arena. the research method is to design a conceptual model inspired by international platforms such as jetro e-venue and fair, which includes artificial intelligence-based training, smart contract tools, market analyst, and smart exhibition assistant. the statistical population of the study includes 10 to 15 small and medium-sized companies in the sistan and baluchestan science and technology park, which have been selected as the pilot site. the findings show that integrating education and technology can reduce export costs, improve business communications, and strengthen presence in global markets. the research conclusion emphasizes the necessity of piloting this model to improve iran’s position in non-oil trade by removing export barriers. the most important suggestions include piloting in sistan and baluchestan, collaborating with local and international institutions to secure resources, and developing a 12-18 month timeline for implementation. this model can be expanded as a model for other science and technology parks in the country.