چالش‌های هوش مصنوعی در حوزه کپی رایت: تحلیلی جامع از منظر حقوقی، اخلاقی و فنی

این مقاله چالش‌های حقوقی، اخلاقی و فنیِ مرتبط با تولید محتوا توسط سامانه‌های مولد هوش مصنوعی را مورد بررسی قرار می‌دهد. پژوهش با مرور چارچوب‌های حقوقی بین‌المللی و رویه‌های اداری و قضایی در ایالات متحده، اتحادیه اروپا و بریتانیا آغاز می‌شود و سپس به تحلیل مسائل کلیدی از جمله تعیین پدیدآورنده، حقوق بهره‌برداری، مسئولیت حقوقی، و استفاده از داده‌های آموزشی می‌پردازد. بخش فنی مقاله به مکانیزم‌های منشا و ردیابی محتوا، شامل واترمارکینگ و استانداردهای provenance می‌پردازد. پس از ارائه چارچوب مفهومی سه‌لایه برای سیاست‌گذاری، وضعیت حقوقی و عملی ایران بررسی و راهکارهای اجرایی ویژه پارک‌های علم و فناوری و شرکت‌های صنایع خلاق پیشنهاد می‌شود تا امکان بهره‌برداری مسئولانه و مطابق قانون از ابزارهای ai فراهم گردد.

challenges of artificial intelligence in copyright law: a comprehensive analysis from legal, ethical, and technical perspectives with a focus on global case studies parkauthor name1, majid hamouni haghighat1*

this paper examines legal, ethical, and technical challenges arising from the use of generative ai in copyright. it reviews international frameworks and administrative/judicial practice in the us, eu, and uk, analyzes authorship, exploitation rights, liability, and training-data use, and discusses technical provenance mechanisms including watermarking and c2pa standards. a three-layer conceptual framework for policymaking is proposed, followed by an assessment of iran’s legal context and practical recommendations for science and technology parks and creative-industry firms to enable responsible, lawful adoption of ai tools.