تاثیر نمایش فعال بر درک مدل ذره‌ای در آموزش حالت‌های ماده در کارورزی 3

این پژوهش که در چارچوب کارورزی 3 و به‌عنوان بخشی از فرایند آموزش عملی دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان پردیس شرافت اجرا شد، با هدف ارتقاء درک مفهومی عمیق و انگیزه‌ی یادگیری دانش‌آموزان پایه دهم رشته ریاضی دبیرستان رضوان از مفاهیم انتزاعی مدل ذره‌ای و حالات ماده اجرا شد. کارورزی 3 بستری فراهم آورد تا دانشجو معلمان بتوانند با طراحی و اجرای یک طرح درس فعال در محیط واقعی کلاس، مهارت‌های تدریس خود را در تعامل مستقیم با دانش آموزان تقویت کرده و نظریه‌های آموزشی را به تجربه‌ی عملی تبدیل کنند. روش کار بر پایه‌ی مدل یادگیری فعال (بازی ذرات) و در قالب مراحل «تجربه کردن» (شامل ایفای نقش ذرات و آزمایش‌های ساده) و «به کار بستن» (شامل تکمیل جدول‌های مقایسه‌ای گروهی) طراحی و اجرا گردید. سنجش به‌صورت مستمر و فرایند محور (مشاهده‌ی مشارکت و کیفیت پاسخ‌های گروهی) انجام پذیرفت. به‌طورکلی یافته‌ها نشان دادند که روش نمایش فعال و مدل‌سازی بدن محور نه‌تنها در ارتقاء درک مفهومی دانش‌آموزان از مدل ذره‌ای موثر بوده، بلکه انگیزه و تمرکز آنان را در کلاس افزایش داده و امکان انتقال دانش آموزان به موقعیت‌های واقعی و کاربردی را فراهم کرده است؛ بنابراین، این رویکرد می‌تواند به‌عنوان الگویی کارآمد برای آموزش مفاهیم انتزاعی فیزیک در پایه دهم مورد استفاده قرار گیرد.

the impact of active representation methods on understanding abstract concepts of the particle model in teaching states of matter

this study, conducted within practicum iii at farhangian university (sherafat campus), explored the impact of active representation on teaching abstract physics concepts. the focus was on enhancing 10th‑grade students’ understanding of the particle model and states of matter through embodied learning. student teachers designed and implemented an active lesson plan that included role‑playing particles, simple experiments, and collaborative group tasks. continuous, process‑based assessment was carried out through classroom observation and evaluation of group work. findings revealed that embodied modeling significantly improved students’ conceptual grasp of particle behavior, while also increasing motivation, concentration, and engagement. moreover, students successfully transferred their knowledge to real‑world contexts, such as industrial engraving and brownian motion. overall, the “particle game” approach demonstrated its effectiveness as a practical model for bridging abstract concepts with tangible experiences, offering a valuable framework for teaching physics in secondary education.