کاربرد هوش مصنوعی در شناسایی و کشف تقلب مالی با رویکرد حسابرسی دادگاهی؛ تحلیلی تطبیقی میان ایران و نظام‌های بین‌المللی

در دهه‌های اخیر، رشد سریع فناوری‌های هوش مصنوعی (ai) زمینه‌ساز تحولی بنیادین در فرآیندهای نظارتی، حسابرسی و شناسایی تقلب مالی شده است. حسابرسی دادگاهی به‌عنوان شاخه‌ای تخصصی از حسابرسی قانونی، با تمرکز بر کشف، مستندسازی و ارائه شواهد مالی در فرآیندهای قضایی، بیش از هر زمان دیگر به ابزارهای فناورانه نیاز دارد. در این مقاله، کاربردهای هوش مصنوعی در حسابرسی دادگاهی با تاکید بر شناسایی الگوهای تقلب، تحلیل داده‌های مالی، و مستندسازی شواهد در بستر نظام‌های حقوقی ایران و کشورهای پیشرو بررسی می‌شود. هدف، تبیین نقش الگوریتم‌های یادگیری ماشین، شبکه‌های عصبی و پردازش زبان طبیعی در ارتقای دقت و سرعت حسابرسی قضایی و پیشنهاد راهکارهایی برای بومی‌سازی این فناوری‌ها در نظام نظارتی ایران است. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد تلفیق هوش مصنوعی با دانش حسابرسی قانونی می‌تواند ضمن کاهش خطای انسانی، کارایی فرآیندهای کشف تقلب را افزایش داده و شفافیت قضایی را ارتقا بخشد.