ارزیابی خطر فروریزش قاب‌های خمشی فولادی ویژه (smf) با استفاده از دستورالعمل fema p695 : گامی در جهت بهبود و ارتقای آیین‌نامه لرزه‌ای ایران

آیین‌نامه‌های لرزه‌ای از ارکان اصلی طراحی ایمن سازه‌ها در مناطق با خطر لرزه‌خیزی زیاد و بسیار زیاد به شمار می‌روند. در ایران نیز به‌تازگی ویرایش پنجم استاندارد 2800 در اختیار عموم قرار گرفته است. از آنجا که این استاندارد عمدتاً بر پایه تحلیل‌های خطی و داده‌های تجربی تدوین می‌شود، یکی از خلاهای اساسی میان مطالعات پژوهشی و کاربردی در صنعت ساخت‌وساز، نبود ارزیابی‌های جامع غیرخطی پیش از انتشار نهایی ویرایش‌های جدید است؛ به‌ویژه برای ساختمان‌هایی که در پهنه‌های با لرزه‌خیزی بسیار زیاد مانند تهران احداث می‌شوند. در این پژوهش، شش قاب خمشی فولادی ویژه شامل قاب‌های 2، 4، 8، 12، 16 و 20 طبقه بر اساس ضوابط ویرایش چهارم و پنجم استاندارد 2800 و با رعایت الزامات آیین‌نامه‌های فولادی نظیر aisc 360-22 و aisc 341-22 و مبحث دهم مقررات ملی ساختمان طراحی شدند. مدل‌سازی و اعتبارسنجی قاب‌ها در نرم‌افزار opensees انجام گرفت و سپس تحت سه گروه رکورد شامل زلزله‌های دور از گسل، نزدیک گسل با پالس و بدون پالس از مجموعه رکوردهای fema p695 مورد تحلیل‌های استاتیکی و دینامیکی غیرخطی تا مرحله فروریزش قرار گرفتند.در این مطالعه پارامترهای متعددی از جمله جابجایی نسبی و باقیمانده بین‌طبقات، شتاب مطلق طبقات، سهم برش طبقات و منحنی‌های شکنندگی برای هر دو ویرایش بررسی شد. سپس پارامترهای عملکرد لرزه ای با استفاده از روش پیشنهادی fema p695 جهت ارزیابی سازه ها، محاسبه شد. نتایج تحلیل‌های دینامیکی فزاینده (ida) نشان می‌دهد که قاب‌های خمشی فولادی ویژه با پریود کوتاه، در هر دو ویرایش استاندارد، نتوانسته‌اند معیارهای فروریزش ارائه‌شده در دستورالعمل fema p695 را به‌طور کامل برآورده سازند.