چارچوب تلفیقی ارزیابی ظرفیت برد منابع آب و محیط‌زیست

در این پژوهش، چارچوبی تلفیقی برای ارزیابی ظرفیت برد آب و محیط‌زیست تحت سناریوهای تغییر اقلیم توسعه داده شده است. چارچوب پیشنهادی برای سنجش وضعیت پایداری اکولوژیکی و ارائه راهکارهای مدیریتی برای بهبود شرایط آب و محیط‌زیست در حوضه زرینه‌رود، اصلی‌ترین منبع تغذیه دریاچه ارومیه، به کار رفته است. در این چارچوب، شاخص‌های ردپای اکولوژیکی، ظرفیت زیستی و شاخص تنش آبی با استفاده از داده‌های اقلیمی حاصل از پنج مدل گردش عمومی جو و سه سناریوی اجتماعی- اقتصادی مشترک ادغام و تحلیل شدند. داده‌های اقلیمی با استفاده از مدل آماری lars-wg تا افق زمانی 2040 ریزمقیاس‌سازی شدند تا اثر تغییر اقلیم بر شاخص‌های پایداری منطقه به‌صورت دقیق‌تر بررسی شود. نتایج تحلیل سری‌های زمانی نشان داد که بیش از 70 درصد از ردپای اکولوژیکی منطقه ناشی از انتشار کربن است و مقدار آن تا سال 2040 حدود 5/6 میلیون تن افزایش خواهد یافت که منجر به تشدید کسری اکولوژیکی می‌شود. برای کاهش این فشار، 15 بسته در راستای کاهش ردپای کربن در بخش‌های حمل‌ونقل، نیروگاه، صنعت و خانگی و 7 بسته برای بهینه‌سازی مصرف آب تدوین شد. با اجرای بهترین استراتژی مدیریتی انتظار می‌رود تا سال 2040 شاخص تنش اکولوژیکی از 52/2 به 55/0 و شاخص تنش آبی از 7/0 به 4/0 کاهش یابد. یافته‌ها بیانگر آن است که چارچوب پیشنهادی می‌تواند در طراحی سیاست‌های صنعتی و کشاورزی، مدیریت مصرف انرژی و برنامه‌ریزی احیای دریاچه ارومیه به‌عنوان ابزاری تصمیم‌یار (decision support tool) برای توسعه پایدار به‌کار گرفته شود.