اثر انتشار دی‌اکسیدکربن، درآمد و امید به زندگی بر مرگ‏ و میر ناشی از سرطان، بیماری‏های قلبی عروقی و دیابت در کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا

یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که امروزه در رابطه با تغییراتی اقلیمی و افزایش مرگ‏ومیرهای ناشی از بیماری‏ دیابت و بیماری‌های مربوط به لیپیدهای خون مطرح است بحث‌های مرتبط به آلاینده‏ها به ویژه انتشار دی‌اکسید کربن است. مطالعه حاضر کاربردی و از نوع توصیفی- تحلیلی است که با رویکرد اقتصاد کلان انجام شده است و آمار و اطلاعات مورد نیاز تحقیق نیز از بانک‏ جهانی استخراج شده است. سوال اصلی تحقیق آن است که انتشار دی اکسید کربن، افزایش درآمد و افزایش امید به زندگی چه تاثیری بر مرگ‌ومیر دارد؟ در این راستا، این پژوهش به بررسی اثر انتشار دی‌اکسید کربن بر افزایش سرطان، بیماری‏های قلبی- عروقی و بیماری‏های مزمن تنفسی و دیابت زنان و مردان در کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا، با استفاده از روش گشتاور تعمیم‏یافته (gmm) برای سال‏های 2018-2000، پرداخته است. نتایج حاکی از این است که اثر درآمد بر میزان مرگ‏ومیر ناشی از این بیماری‏ها در این کشورها بر زنان و مردان منفی و معنی‏دار است. انتشار دی‏اکسید کربن اثر مثبتی بر افزایش مرگ‏ومیر مردان (020/0) ناشی افزایش سرطان، بیماری‏های قلبی - عروقی و بیماری‏های مزمن تنفسی و دیابت دارد و میزان این اثر بر مرگ‏ومیر زنان (042/0) دو برابر مردان برآورد شده است. همچنین درآمد و امید به زندگی تاثیر معکوسی بر مرگ‌ومیر دارد. بنابراین انتشار دی‏اکسید کربن یکی از مهمترین دلایل افزایش مرگ‌ومیر ناشی از سرطان، دیابت، بیماری‌های قلبی - عروقی و بیماری‌های مزمن تنفسی است و لذا کنترل و مدیریت آلاینده‏های زیست‌محیطی بیش از گذشته باید مورد توجه و اهمیت برنامه‏ریزان و تصمیم گیران کلان اقتصادی قرار گیرد.

the effect of carbon dioxide emissions, income and life expectancy on mortality from cancer, cardiovascular diseases and diabetes in member countries of the eurasian economic union

one of the most important issues today related to climate change and the increase in deaths from diabetes and blood lipid diseases is the debate over pollutants, especially carbon dioxide emissions. the present descriptive-analytical and applied study has been done with a macroeconomic approach, all data of which have been extracted from the world bank. the main research question is what is the effect of carbon dioxide emission, increase in income and increase in life expectancy on mortality? this study examines the effect of carbon dioxide emissions on the rise of cancer, cardiovascular disease, chronic respiratory disease, and diabetes in men and women in eurasian economic union countries using the generalized torque method (gmm) for the years 2018-2000. the results indicate that the effect of income on the mortality rate due to these diseases in these countries on men and women is estimated to be negative and significant. carbon dioxide emissions have a positive effect on increasing mortality in men (0.020) due to increased cancer, cardiovascular disease and chronic respiratory diseases, and diabetes, while this effect affects mortality in women (0.042) and is estimated to be twice as large as men. also, income and life expectancy have an inverse effect on mortality. carbon dioxide emission is one of the most important causes of increased mortality due to cancer, diabetes, cardiovascular disease, and chronic respiratory disease. therefore, the control and management of environmental pollutants should be considered more than before the attention and importance of planners and macro-decision makers.