تحلیل مرثیه‌سرایی در شاهنامه فردوسی و شاهنامه کردی

در پهنۀ ادبی ایران‌زمین، شاهنامۀ فردوسی که از بزرگ‌ترین آثار حماسی جهان به شمار می آید، همواره در میان اقوام مختلف ایرانی جایگاهی ویژه داشته است؛ تا آنجا که به فکر بازسرایی این اثر فاخر به زبان خود برآمده اند. این توجه در میان قوم کرد، به‌لحاظ ویژگی‌های نزدیک فرهنگی و زبانی، بیشتر است. بن مایۀ اکثر مضامین غنایی؛ از جمله رثا، ریشه در باورهایی دارد که شناخت آن ها می تواند ما را به آبشخورهایی فرهنگی و جامعه‌شناختی رهنمون باشد و از آنجا که تاثیر زبان و فرهنگ در این بازگردانی نمود می‌یابد، تلاش شده است تا در داستان های مشترک شاهنامۀ کردی الماس‌خان کندوله ای و شاهنامۀ فردوسی، نمونه ابیات با محتوای مرثیه استخراج گردد؛ آنگاه علاوه بر مشخص‌کردن بسامد موضوع، ضمن تبیین وجوه اشتراک و تمییز وجوه افتراق و چگونگی مراسمات تدفین و سوگواری، میزان تاثیرپذیری سرایندۀ شاهنامۀ کردی در بازگردانی داستان ها، از نظر زبانی و فرهنگی، واکاوی گردد.

an analysis on lament in ferdowsi's shahnameh with almas khan kandoleei's kurdish shahnameh

in the literary arena of the persian land, ferdowsi's shahnameh, which is considered as one of the greatest epical works of the world, has always had a special status among different iranian clans, so that they have been thinking of recomposing this rich work in their own language. among the kurdish clan, because of their close cultural and lingual attributes to the persian language, the consideration is more powerful. the theme of most lyrical contexts including the elegy originates from beliefs whose recognition can lead us to sociological and cultural destinies. since the effect of language and culture will be appear in this translation; the paper tries to extract samples of couplets with the lament content in common stories (rostam and sohrab, siavash, bijan and manijeh, rostam and esfandyar, rostam and shaghad) of alamas khan kandoleei's kurdish shahnameh and ferdowsi's shahnameh. then, in addition to determination of the frequency of the subject, the statement of common and distinctive aspects, the way of burial rituals and funerals, the extent of the kurdish author's influence in translating the stories from linguistic and cultural views will be explored.