بررسی اقتباسات قرآنی خطبۀ فدکیه حضرت فاطمه (س) در تبیین ولایت اهل بیت (ع)

مهم‌ترین مسئلۀ سیاسی-اجتماعی پس از رحلت پیامبر (ص)، مسئلۀ ولایت و جانشینی پس از ایشان بود. هرچند این امر در زمان پیامبر (ص) و به دستور خداوند به‌صورت کامل تبیین و تبلیغ شده بود، اما پس از رحلت ایشان، این مسیر منحرف گردید و مردم از اوامر خداوند متعال و رسولش دراین‌باره سرپیچی کردند. حضرت فاطمه (س)، به‌عنوان تنها فرزند پیامبر خدا (ص)، به دفاع از ولایت امام علی (ع) با تاسی به قرآن و سنت پیامبر (ص) پرداخت. ایشان در خطبۀ فدکیه، ضمن تبیین مقام و منزلت اهل‌بیت (ع) به‌طور عام، جایگاه و ولایت امام علی (ع) را به‌طور خاص با اقتباس از آیات قرآن تبیین می‌کند. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی، آیاتی را که حضرت فاطمه (س) در جهت تبیین جایگاه اهل‌بیت (ع) و همچنین ولایت امام علی (ع) اقتباس نموده، مورد تحلیل و بررسی قرار می‌دهد. نتیجۀ پژوهش بر این مطلب دلالت دارد که حضرت فاطمه (س) با اقتباس صریح و غیرصریح از آیات قرآن و با انتخاب واژگانی کلیدی، مقام و منزلت اهل بیت (ع) و ولایت امام علی (ع) را در این خطبۀ وزین برای مردم متذکر شده است؛ که این اقتباس‎ها نشان می‎دهد حضرت فاطمه (س) در پی تاکید این مطلب بوده که مقام و منزلت اهل بیت (ع) و ولایت امام علی (ع) از تاکیدات قرآن است.

a study of the quranic excerpts from the fadakia sermon of hazrat fatima explaining the guardianship of the ahlul bayt

the most important political and social issue after the prophet's death was the guardianship and succession after him. although this matter was fully explained and propagated during the time of the prophet and by the command of god, after his death this path deviated and people deviated from the commands of god almighty and his messenger in this regard. as the only child of the prophet of god, hazrat fatimah defended the guardianship of imam ali, citing the quran and the prophet's sunnah. in her fadakia sermon, while explaining the status and status of the ahl al-bayt in general, she specifically explained the position and guardianship of imam ali by quoting verses from the quran. this study has analyzed and examined the verses quoted by hazrat fatimah in her fadakia sermon on this issue using a descriptive-analytical method; the results of the study indicate that hazrat fatimah reminded the people of the guardianship of imam ali in this important sermon by explicitly and implicitly quoting verses from the quran and by choosing important and key words.