تحلیل پیکره‌بندی فضایی خانه ایرانی بر مبنای مشخصه‌های فرهنگی منبعث از الگوهای رفتاری (نمونه موردی: خانه امینی‌ها واقع در شهر قزوین)

خانه‌های سنتی ایران به لحاظ لایه‌های فرهنگی، از پیچیدگی‌های خاصی برخوردار است؛ فرهنگ و الگوهای رفتاری خانواده عامل اصلی شکل‌دهی فضا در خانه ایرانی است. پیکره‌بندی فضایی خانه با زندگی چند خانواده‌ی خویشاوند برکنار یکدیگر صورت می‌پذیرفته است. فرهنگ و الگوهای رفتاری؛ ساختار فضایی مطالعه تطبیقی در نمونه مورد مطالعه تاثیرگذار بوده است. هدف پژوهش، تحلیل الگوهای رفتاری منبعث از فرهنگ در شکل‌دهی به الگوی فضایی یک نمونه خانه ایرانی (به‌طور خاص خانه امینی‌ها) است. بر این اساس پرسش اصلی این پژوهش بر آن است که مشخصه‌های فرهنگی تعیین‌کننده در ساختار فضایی خانه ایرانی چیست و نحوه اثربخشی هرکدام در پیکره‌بندی فضایی خانه‌ها به چه نحوی است؟ روش تحقیق به‌صورت، تحلیل محتوا و تشریحی تبیین شده است؛ بدین ترتیب که با روش تفسیری – تحلیل تاریخی و مصداق یابی روابط فرهنگی در این عمارت قاجاری و عوامل موثر بر ایجاد الگوهای نظام خانواده‌ی سنتی ایرانی بررسی و سپس با روش تشریحی از میان منابع موجود، به تبیین مصداق این الگوها در نظام‌های فعالیتی و فضایی این خانه سنتی پرداخته شده است. مصاحبه و مشاهدات عمیقی نیز با اعضای خاندان امینی قزوین انجام پذیرفته که تاثیرات روابط خویشاوندی الگوهای رفتاری و فرهنگ میان اعضا بر نظام‌های فعالیتی و فضای خانه‌ی امینی تدقیق شده است. نتایج نشان می‌دهد که پیکره‌بندی فضایی ارتباط مستقیمی با مشخصه‌های فرهنگی و الگوهای رفتاری دارد که منتج از یک نظام فرهنگی مشخص و دقیق در ساختار فضایی خانه است.

analysis of the spatial configuration of an iranian house based on cultural characteristics derived from behavioral patterns (case study: amini's house in qazvin)

traditional iranian houses exhibit unique complexities due to their cultural layers. family culture and behavioral patterns are the primary factors in shaping the spatial configuration of iranian houses. the spatial configuration of the house was shaped by the cohabitation of multiple related families living together. these culture and behavioral patterns have influenced the spatial structure in the comparative study of the selected study. the main objective of this research is to analyze how behavioral patterns rooted in culture shape the spatial configuration of an iranian house, specifically amini's house in qazvin. the key question of this research is that what are the defining cultural characteristics in the spatial structure of the iranian house and how is the impact of each on the spatial configuration of the houses? the research employs a content analysis approach combined with descriptive methods. an interpretive-historical analysis was conducted to explore cultural relationships in this qajar-era mansion and to identify the factors influencing traditional iranian family system patterns. subsequently, the descriptive method was applied to examine the activity systems and spatial organization of this traditional house based on existing sources. additionally, in-depth interviews and detailed observations were also conducted with the members of amini family in qazvin to analyze how kinship relationships, cultural norms, and behavioral patterns influenced the  activity systems and spatial structure of the house. the findings demonstrate a direct relationship between spatial configuration and cultural characteristics, as well as behavioral patterns, all of which reflect a specific and precise cultural framework embedded within the spatial structure of the house.