ارزیابی عوامل موثر در تغییر کاربری فضاها با رویکرد باززنده‌سازی

امروزه بناهایی که دیگر قابلیت ماندگاری در نقش اولیه‌ی خود را ندارند به یکی از بحران‌های حائز اهمیت برای جوامع مختلف تبدیل شده است. یکی از راهکارهای حفاظت از بناهای بدون استفاده با هدف بهره‌برداری بهینه از منابع، توسعه پایدار، اقتصادی بودن و محافظت از میراث فرهنگی، تغییرکاربری و استفاده مجدد از آنها با رویکرد باززنده‌سازی است. هدف از این پژوهش شناسایی عواملی است که از طریق آنها با ایجاد نیرویی محرک در تغییر کاربری‌های فضایی بتوان به باززنده‌سازی فضاها در آن دست یافت. روش تحقیق پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش مقایسه‌ای - تطبیقی و به‌منظور دسترسی به ادبیات موضوع، مفاهیم پایه از روش کتابخانه‌ای و پیمایشی جمع‌آوری شده‌اند. در این پژوهش نحوه مداخله و تغییر کاربری فضاها با تاکید بر باززنده‌سازی جمع‌آوری شده است و در ادامه مولفه‌های استخراج‌شده در 6 نمونه موردی در قالب جداول و نمودار مورد تحلیل قرار گرفته است. نتیجه پژوهش حاکی از آن است که توجه به کیفیت فضایی، اجزاء و عناصر و توجه به کاربری پیشین رابطه متقابلی با تغییر کاربری بنا با تاکید بر رویکرد باززنده‌سازی دارد و در نتیجه اثری ماندگار به دست می‌آوریم و با بررسی معیارها و زیرمعیارها در نمونه‌های موردی چنین استنباط گردید که موزه آب در آب‌انبار وکیل، موزه نساجی شیراز و هاستل روبرو در تهران با معیار‌های باززنده‌سازی تطابق بیشتری دارند.

evaluating effective factors in changing the use of spaces with a regeneration approach

today, buildings that no longer have the capability to sustain their original roles have become a significant crisis for various communities. one solution to preserving unused buildings, aiming for optimal resource utilization, sustainable development, economic viability, and cultural heritage protection, is through the change of use and reuse with a regeneration approach. the aim of this study is to identify the factors that, by creating a driving force, can lead to the regeneration of spaces through changing their usage. this study examines the methods of intervention and change of use in spaces, identifying the components of space regeneration and their intervention areas. the research method employed is qualitative approach with comparative. basic concepts have been gathered from the library and survey methods to access the literature review. the theoretical framework has been established through the examination of books, articles, thesis, and databases.in the present study, the most influential criteria for changes in building use, with an emphasis on regeneration, have been gathered. based on the conducted studies, quality criteria for space, elements and components, and consideration of previous usage have been extracted and examining the criteria in case studies including, arghvan administrative office, textile art gallery (taropood), water museum in vakil reservoir, newton glasses gallery, rooberoo hostel and 1330 house have been evaluated. the research result indicates that the water museum in vakil reservoir, followed by the textile art gallery of shiraz and the rooberoo hostel of tehran align more closely with the characteristics of regeneration. paying attention to the spatial quality, components, elements and previous usage has a reciprocal relationship with the change of building use with a revitalization approach, leading to a lasting effect.