مناسبات عبدالله بن عباس با امام علی(ع) در عصر خلافت(35-40ق)؛ بررسی موردی چالش ها

عبدالله بن عباس از صحابه رسول خدا(ص) و سه امام نخست شیعیان بوده و نقش ارزنده ای را در تاریخ اهل بیت(ع) و تشیع ایفاء نموده است. به طوریکه وی از یاران قابل اعتماد امام علی(ع) در عصر خلافت، نماینده پیشنهادی ایشان در موقعیت های پرمخاطره ای چون حکمیت و گفتگو با اهل جمل و خوارج و مشوقان مردم به بیعت با امام حسن(ع) بوده است. با این همه نمی توان مواضع و رویکردهای وی را بی تاثیر در برخی معضلات عصر خلافت امام علی(ع) دانست. این تحقیق با اذعان به جایگاه رفیع و موثر عبدالله بن عباس در انتقال معارف اسلامی و حمایت از اهل بیت(ع) به بررسی چالش های وی در مناسباتش با امام علی(ع) در عهد خلافت می پردازد. تحقیق حاضر با تکیه بر منابع تاریخی و حدیثی و روش توصیفی-تحلیلی به این نتیجه رسیده است که امام علی(ع) در کنار بهره مندی از حمایت، مشورت و همراهی عبدالله بن عباس در موارد متعددی با دخالت در تصمیم گیری، تخلف در ماموریت، خیانت در امانت، سهم خواهی و حتی انتساب نامه از سوی وی، مواجه بوده اند.

abdullah bin abbas's relations with imam ali (as) during the caliphate era (35-40 ah); a case study of the challenges

abdullah ibn abbas was one of the companions of the messenger of god (pbuh) and the first three shiite imams and played a valuable role in the history of the ahl al-bayt (as) and shiism. as he was one of the trusted companions of imam ali (as) during the caliphate, he was his proposed representative in risky situations such as arbitration and negotiations with the ahl al-jamal and the khawarij, and he encouraged people to pledge allegiance to imam hassan (as). however, his positions and approaches cannot be considered ineffective in some of the problems of the caliphate of imam ali (as). this study, by acknowledging the high and effective position of abdullah ibn abbas in transmitting islamic teachings and supporting the ahl al-bayt (as), examines the challenges he faced in governing with imam ali (as) during the caliphate. the present study, relying on historical and hadith sources and a descriptive-analytical method, has concluded that imam ali (as), in addition to benefiting from the support, advice, and companionship of abdullah ibn abbas, faced interference in decision-making, violation of mission, betrayal of trust, seeking a share, and even receiving a letter of assignment from him on numerous occasions.