تحلیل سبک شناختی قصاید رضویه در دیوان شیخ آذری اسفراینی

مدح و منقبت در قالب قصاید مذهبی، از عمده‌‌ترین روش‌های ابراز علایق دینی شاعران به اولیای دین بوده است. نازک‌اندیشی و لطافت بیان در شعر آیینی وقتی با ابراز احساسات برای ائمه اطهارع تلفیق می‌‌یابد، زیباترین منظومه‌های ادبی را رقم می‌‌زند. شیخ فخرالدّین حمزة بن علی اسفراینی(784 - 866 ق.) متخلص به آذری از مشاهیر، مشایخ و شاعران قرن نهم هجری، بخش زیادی از قصاید او در منقبت ائمۀ اطهارع سروده شده است. با مراجعه به قصاید دیوان آذری، مدح و ارادت به ائمه اطهارع و به طور خاص امام رضاع به سبب حضور این شاعر در خراسان قابل توجه است. این مقاله با بررسی و تحلیل قصاید رضویه در دیوان شیخ آذری، برآن بوده است تا ویژگی‌‌های سبک‌‌شناسی و نوآوری‌‌هایی را که شاعر به آن توجّه داشته، در سه سطح، زبانی، ادبی و فکری واکاوی و جنبه‌‌های زیبایی‌‌شناختی آن را شناسایی کند. آذری با بیانی شیوا و روان، موفق شده است قصاید رضوی را همراه با صنایع ادبی و مفاهیم عمیق مذهبی و تاریخی بسراید. درون‌‌مایه و زبان فکری شاعر با مفاهیم آیینی ترکیب یافته و شاعر به‌خوبی، ارادت خود را با نگاهی عرفانی و با زبان شعر بیان کرده است.

stylistic analysis of razavieh's odes in the poetry book of sheikh azari esfrayeni

praise in the form of religious odes have been one of the main ways of expressing the religious interests of poets to religious leaders. the subtlety and tenderness of expression in ritual poetry، when combined with the expression of feelings for the purified imams (as)، make the most beautiful literary poems. sheikh fakhr al-din ḥamzat ibn ali esfrayeni (784 - 866 a.h.) known in azari as one of the famous poets، elders and poets of the 9th century ah، a large part of his odes were written in praise of the purified imams (as). referring to azari's odes، the praise and devotion to the purified imams (as) and especially imam riḍā (as) is remarkable due to the presence of this poet in khorasan. by examining and razaviyeh's odes in sheikh azari's poetry book، this article has aimed to analyze and identify the stylistic features and innovations that the poet paid attention to on three levels، linguistic، literary and intellectual، and the aspects of beauty. with eloquent and fluent expression، azari has succeeded in singing razavi's odes along with literary arts and deep religious and historical concepts. the theme and intellectual language of the poet are combined with religious concepts and the poet has expressed his devotion well with a mystical look and with the language of poetry.