جایگاه حضرت خدیجه (س) در مدیریت و ساماندهی بحران محاصره شعب ابی طالب

گسترش و اشاعۀ اسلام و مقابله با موانع و دشمنی‌های آن، مرهون مجاهدت‌های پیامبر ص و مردان و زنان بزرگی بوده است. تحریم و محاصره مسلمانان در شعب ابی‌طالب از حوادث مهم، طاقت‌فرسا و سرنوشت‌ساز قبل از هجرت در تاریخ صدر اسلام به شمار می‌رود که سامان‌دهی هوشمندانه و مدبرانه پیامبر و یارانش طی این رویداد، تاثیر شگرفی در تقویت و اشاعۀ مبانی اسلام و نیز غلبۀ مسلمانان بر مصائب و مشکلات بعدی داشت. در این میان، جایگاه حضرت خدیجه ع به‌عنوان همسر پیامبر ص، مواضع و سهم وی در مدیریت این بحران عظیم، موضوع قابل‌درنگی است که روشن کردن ابعاد و زوایای آن، پژوهشی مستقل و جامع را می‌طلبد. از این‌رو، این جستار با روشی توصیفی‌تحلیلی، به دنبال پاسخ این سوالات است که حضرت خدیجه ع در بحران شعب ابی‌طالب چه جایگاهی داشته و سهم وی در مدیریت این بحران چه بوده است؟ یافته‌ها نشان می‌دهد که حضرت خدیجه ع در جایگاه اولین بانوی مسلمان و همسر رسول خدا ص با انفاق ثروت چشمگیر خود برای رفع نیازهای مسلمانان در شعب، همچنین پایداری، مدیریت و نفوذ وی در دور زدن برخی تحریم‌ها و بی‌اثر کردن آن، در کنار مساعی و حمایت‌های بی‌دریغ وی از پیامبر، به سهم خود در شکستن و الغای محاصرۀ اقتصادی و اجتماعی مسلمانان در شعب، تاثیر بسزایی داشته ‌است.

the position of lady khadijah (as) in the management and organization of the crisis of the siege of abi tālib shiʿb

the expansion and spread of islam and confronting its obstacles and enmities has been due to the efforts of the prophet (pbuh) and great men and women. the boycott and siege of muslims in abi tālib shiʿb is one of the most important and exhausting events before the migration in the history of early islam that the intelligent and thoughtful organization of the prophet and his companions during this event had a tremendous effect on strengthening and spreading the foundations of islam and also the victory of muslims over subsequent sufferings and problems. in the meantime، lady khadijah's position as the wife of the prophet (pbuh) and her contribution in the management of this huge crisis، is a subject to be pondered، which requires an independent and comprehensive research to clarify its dimensions and angles. therefore، this essay، with a descriptive and analytical method، seeks to answer these questions: what was lady khadijah's position in the crisis of abi tālib shiʿb and what was her role in managing this crisis? the findings show that lady khadijah (as) as the first muslim lady and the wife of the messenger of allah (pbuh) by spending her significant wealth to meet the needs of muslims in abi tālib shiʿb ، as well as her stability، management and influence in bypassing some sanctions and making them ineffective، along with his unwavering efforts and support for the prophet (pbuh)، has had a significant impact in breaking and abolishing the economic and social siege of muslims in the shiʿb .