روایت‌شناسی یک فرم ادبی- احتماعی عامه؛ مطالعه تطبیقی فرم‌روایی در نقاشی قهوه‌خانه‌ای طفلان مسلم و شبیه‌نامه پسران مسلم

دانش روایت شناسی به رهبری ساختارگرایان تدوین شد و هدف آن شناسایی چیزهایی است که وجه مشترک همه روایت‌ها و فقط روایت‌ها هستند. واژۀ روایت اولین بار توسط تودوروف پیشنهاد شد و در دهه های گذشته به موضوع مهم بحث و بررسی در تقریباً تمام رشته ها از هنرهای زیبا و علوم طبیعی و اجتماعی گرفته تا مطالعۀ ارتباط و رسانه، تبدیل شده است. نقاشی قهوه خانه ای یکی از مهم ترین هنرهای مردمی در ایران است که با تولد جنبش مشروطه و بیداری افکار عامه رونق یافت. در این گونه نقاشی ها، نقاش موضوعات روایی قهوه خانه را مطابق با شرحی از زبان نقال، تعزیه خوان، مداح و روضه خوان به تصویر می‌کشید و همچنین بر اساس آنچه در ذهن مردم کوچه و بازار بوده، به نمایش می‌گذاشت. یکی از مهم ترین ویژگی های نقاشی قهوه خانه ای، روایی بودن آن است که آن را به نمونۀ موردی مناسبی برای روایت‌شناسی تبدیل می کند. از سوی دیگر شبیه خوانی نیز به عنوان هنر نمایشی فولکلور، اغلب فرم روایی نسبتاً پیچیده ای دارد. بررسی چگونگی این پیچیدگی نیز شبیه نامه ها را تبدیل می‌کند به مصداق مناسبی برای بررسی‌های روایت شناسانه. از این‌رو در این پژوهش در قدم اول روایت شناسی ژنت به عنوان چارچوب اصلی پژوهش بررسی شده است. پس از آن نقاشی قهوه‌خانه‌ای و نمایش شبیه خوانی (هر دو به عنوانِ هنری  آیینی مذهبی ایرانی) به طور اجمالی معرفی شده‌اند. در آخر نیز روایت پردازی داستان طفلان مسلم در دو هنر، نقاشی قهوه خانه ای و مجلس شبیه خوانی، با هدف ارزیابی چگونگی و میزان تاثیرپذیری و تاثیرگذاری بر یکدیگر بر اساس روایت شناسی ژنت بررسی شده‌اند. این پژوهش توصیفی- تحلیلی است و در آن از منابع اسنادی کتابخانه ای و پایگاه های معتبر اینترنتی استفاده شده است. (پیشنهاد می‌شود نویسندۀ محترم در اینجا مختصراً به نتایج پژوهش نیز اشاره کنند).

narratology of a literary-social folk form

the science of narratology was developed under the leadership of structuralists and its purpose is to identify things that are common to all narratives and only narratives. the word narrative was first proposed by tzvetan todorov and in the past decades it has become an important topic of discussion in almost all fields from fine arts and natural and social sciences to the study of communication and media. coffeehouse painting is one of the most important folk arts in iran, which flourished with the birth of the constitutional movement and the awakening of public opinion. one of the most important features of the coffee house painting is its narrative, which makes it a suitable example for narratology. on the other hand, shabihname, as a performing art of folklore, often has a relatively complex narrative form. investigating how this complexity also makes shabihname a suitable option for narratological investigation. according to what has been said, in the first step of this research, genet's narratology was investigated as the main framework of the research, after that, coffee house painting and shabihname (both iranian religious-ritual arts) were briefly introduced. in the end, the narration of muslim children's story in two arts, coffee house painting and shabihname, with the aim of evaluating how and the extent of influence and influence on each other, based on genet's narratology, was compared. this research is descriptive-analytical and it uses document-library sources and reliable internet databases