اقتصاد سیاسی نفت و اثرات اقتصادی و سیاسی آن برعربستان سعودی

ویژگی منحصر به فرد دولت‌های رانتیر به‌طور کلی، مستقل بودن آن‌ها از جامعه، عدم مالیات‌ستانی و تفکیک منابع است. در اکثر دولت‌هایی از این طیف، چنین ویژگی‌ای را بعینه می‌توان یافت. این دولت‌ها از حیث سیاسی همواره اقتدارگرا و غیرپاسخگو هستند و سعی دارند بر جامعه مسلط شوند؛ از حیث اقتصادی نیز عموماً تک‌محصولی، وابسته بودن و دولتی بودن اقتصاد ویژگی مشترک آن‌ها محسوب می‌شود. این مقاله درصدد آن است که به بررسی آسیب‌شناسانۀ دولت رانتی عربستان از حیث اقتصادی و سیاسی بپردازد. این کشور به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکنندۀ نفت جهان، وابستگی شدیدی به درآمدهای نفتی دارد و به‌رغم اتخاذ سیاست‌های اقتصادی برای استقلال از درآمدهای نفتی، این سیاست‌ها همواره کارایی قابل‌اعتنایی نداشته و بخش قابل‌توجهی از اقتصاد این کشور بر پایۀ درآمدهای نفتی قرار دارد. اقتصاد این کشور از آسیب‌هایی نظیر کاهش رشد اقتصادی، کاهش تولید، ضعف بخش خصوصی، افزایش مصرف‌گرایی و کاهش تولید رنج می‌برد. این کشورِ پادشاهی از لحاظ سیاسی نیز ساختاری به‌شدت اقتدارگرا و دیکتاتورمنشانه دارد و درآمدهای نفتی هم ابزاری قدرتمند و پرکاربرد برای پیش بردن سیاست‌های غیردموکراتیک است؛ به‌طوری که عایدات نفتی توانسته است سالیان متمادی جایگاه آل‌سعود را بر مسند قدرت تحکیم ببخشد. از این‌رو می‌توان گفت که این دولت توانسته است با تکیه بر این درآمدها کنش‌های اجتماعی جامعۀ مستقل از ساختار سیاسی را با اقناع و خرید سیاسی راضی نگه دارد و کمابیش به ثبات سیاسی دست یابد. به نظر می‌رسد در عصر جهانی شدن و فناوری، این سیاست‌ها نتواند همچنان تداوم پیدا کند و اگر تغییرات و اصلاحات بنیادی در ساختارهای اقتصادی و سیاسی این کشور ایجاد نشود، می‌توان گفت دلارهای بادآوردۀ نفتی دیگر نمی‌تواند ابزار قابل‌اعتنایی برای تحکیم پایه‌های قدرت در این کشور باشد و ممکن است در آینده دچار بی‌ثباتی در ساختارهای اقتصادی و سیاسی شود.

the political economy of oil and its economic and political effects on saudi arabia

abstract rentier governments generally have a unique feature, which can be seen as their independence from the society and the absence of provincial taxes and the separation of resources and in most of the governments of this spectrum, such a feature can be found directly. politically, these governments have always been authoritarian and unaccountable and they always try to dominate the society and from the economic point of view, it is generally single-product, dependent and state-owned economy, and their common features can be mentioned. this article aims to pathologically examine the rentier government of saudi arabia from the economic and political point of view. as the largest oil producer in the world, this country is highly dependent on oil revenues. and despite the adoption of economic policies for independence from oil revenues, these policies have not always been effective. despite the adoption of economic policies for independence from oil revenues, these policies have not always been effective. a significant part of this country's economy is based on oil revenues, and this country's economy suffers from damages such as reduced economic growth, reduced production, weak private sector, increased consumerism and reduced production. politically, this kingdom has a very authoritarian and dictatorial structure and oil revenues have also been a powerful and widely used tool to advance undemocratic policies and according to its opinion, the oil revenues have been able to consolidate the position of the al saud family on the power base for many years. from this, it can be said that this government has been able to rely on these revenues to keep the social actions of the society independent of the political structure satisfied with political persuasion and purchase and more and more, it has been able to achieve political stability. it seems that in the era of globalization and technology, these policies cannot continue and if fundamental changes and reforms not be created in the political and economy structures of this country.