دورنمای مناسبات ایران و عربستان و پیامدهای سیاسی- امنیتی آن در منطقه(مطالعه موردی کشور عراق)

ایران و عربستان سعودی به عنوان دو بازیگر کلیدی و موثر منطقه ای، نقش اثرگذاری در مناسبات و تحولات ژئوپلیتیکی خلیج فارس ایفا کرده اند. در دهۀ گذشته و به واسطۀ بسیاری از تحولات سیاسی - امنیتی در سطح منطقه، روابط این دو بازیگر با چالش های جدی روبه رو شد و تنش های فی مابین محیط امنیتی منطقه را هم با نوعی آنارشیسیاسی مواجه ساخت. اکنون و در سایۀ تحولات جدید منطقه ای، با میانجیگری کشورهایی از جمله عراق و چین شاهد ازسرگیری مناسبات ایران و عربستان از 2021 هستیم که در صورت عمق بخشی بیشتر به این رخداد سیاسی بااهمیت، شاهد تحولاتی بنیادین در معادلات سیاسی - امنیتی منطقه خواهیم بود. در پژوهش حاضر به صورت مشخص پیامدهای سیاسی - امنیتی تحولات روابط ایران و عربستان سعودی بر معادلات سیاسی -امنیتی عراق تحلیل و بررسی شده است. سوال اصلی پژوهش این است که دورنمای مناسبات بین ایران و عربستان چه تاثیرات و پیامدهایی برای معادلات سیاسی - امنیتی عراق به دنبال دارد؟ فرضیۀ پژوهش این گونه ساماندهی شده که ازسرگیری مناسبات میان ایران و عربستان، پیامدهایی برای عراق خواهد داشت، از جمله: خارج شدن عراق از زمین بازی بودن و زورآزمایی سیاسی دو طرف، کاهش نفوذپذیری سیاسی عراق، مواجهۀ مقتدرانه با بحران های امنیتی داخلی، ارتقای وزن سیاسی عراق، کاهش فشارها بر اتخاذ یک دیپلماسی متوازن از سوی این کشور و افزایش امیدواری ها به مدیریت چالش های حوزۀ امنیت زیست محیطی. روش پژوهش مقالۀ حاضر توصیفی و از نوع مورد پژوهی است؛ در این راستا، چارچوب مفهومی مبنای تحلیل و تبیین داده های پژوهش قرار گرفته است.

the perspective of iran-saudi relations and its political-security consequences in the region(case study of iraq)

as two key and effective regional actors, iran and saudi arabia have played an influential role in the relations and geopolitical developments of the persian gulf. in the last decade and due to many political-security developments in the region, the relations between these two actors faced serious challenges and the tensions between them made the security environment of the region face a kind of political anarchy. now and in the shadow of new regional developments, with the mediation of countries including iraq and china, we are witnessing the resumption of relations between iran and saudi arabia from 2021. in the present study, the political-security consequences of the developments in the relations between iran and saudi arabia on the political-security equations of iraq have been analyzed and investigated. the main question of the research is, what are the effects and consequences of the prospect of relations between iran and saudi arabia for the political-security equations of iraq? the research hypothesis is organized in such a way that the resumption of relations between iran and saudi arabia will have consequences for iraq, including: iraq's withdrawal from the playing field and political coercion of both sides, reduction of iraq's political permeability, authoritative confrontation with internal security crises, promotion of political weight iraq, reducing the pressure on the adoption of a balanced diplomacy by this country and increasing hopes for the management of challenges in the field of environmental security. the research method of this article is descriptive and of the case study type; in this regard, the conceptual framework is the basis for analyzing and explaining the research data.