semantic abductive network construction for the holy qur'an: a hybrid ontology-based approach

The engineering and constructing semantic networks constitute one of the foundational technologies in the fields of cognitive processing, natural language processing, the semantic web, and the development of artificial intelligence-based systems. consequently, expertise in the design, construction, engineering, maintenance, evolution, and optimization of ontologies has played a crucial role in advancing intelligent technologies in recent years, and this trend, particularly in the context of dependable and responsible artificial intelligence, is expected to continue in the coming years. the holy qur'an, as the sacred book of muslims worldwide and the primary source of islamic religion, civilization, and culture, has consistently served as a principal resource in the humanities and islamic studies, as well as in socio-religious service applications, within muslim communities. in this paper, a semantic network is automatically constructed using a hybrid approach that integrates multiple technological solutions, including ontologies, word embeddings, co-occurrence analysis, and arabic root extraction. after the construction of the semantic network and through the application of clustering techniques, several semantic frames were automatically extracted and designated as abduction frames. to evaluate the proposed approach, a questionnaire-based assessment was conducted, in which 1,295 individuals participated voluntarily. the results yielded a precision of 69.47% and a recall of 85.35%. additionally, a mixed quantitative–qualitative evaluation conducted by a panel of experts rated the validity and innovation of the proposed method's outputs as good.

ساخت شبکه معنایی تداعی برای قرآن کریم: رویکردی ترکیبی مبتنی بر هستان نگار

مهندسی و ساخت شبکه های معنایی یکی از فناوری ‏های زیربنایی در حوزه‏ های پردازش شناختی، پردازش زبان طبیعی، وب معنایی و ایجاد سامانه های مبتنی بر هوش ‏مصنوعی است. از این رو تسلط و خبرگی در طراحی، ساخت، مهندسی، نگهداری، تکامل و بهینه ‏سازی هستان‏ نگارها نقش مهمی در پیشرفت حوزه فناوری هوشمندی در سالهای اخیر داشته و برای سالهای پیش رو نیز این روند (خصوصا برای هوش‏ مصنوعی اتکاپذیر و مسئول) ادامه‏ دار خواهد بود. قرآن کریم به عنوان کتاب مقدس مسلمانان جهان و منبع اصلی دین، تمدن و فرهنگ اسلامی، همیشه یکی از منابع اصلی در علوم انسانی و اسلامی (و البته کاربردهای خدمات اجتماعی-مذهبی در جوامع مسلمان) بوده است. در این مقاله، برای ساخت شبکه معنایی از رویکرد تلفیق چند راهکار فناوری از جمله هستان نگار، تعبیه کلمه، هم وقوعی و ریشه یابی عربی به صورت ترکیبی استفاده شده است. در نهایت پس از ساخت شبکه معنایی و با استفاده از خوشه بندی، چندین قاب معنایی به صورت خودکار استخراج شد و قابهای تداعی نامیده شد. برای ارزیابی رویکرد پیشنهادی، از پرسشنامه استفاده شد که 1295 نفر به صورت داوطلبانه در آن شرکت کردند. در نهایت معیار دقت 69.47 درصد و معیار اختصاص 85.35 درصد مشاهده شد. همچنین ارزیابی کمی-کیفی توسط گروه خبرگان بر روی روش پیشنهادی، نتیجه خوب را برای صحت و نوآوری خروجی ها مشخص نمود.