بررسی و پهنه‌بندی آلودگی صوتی در منطقه 3 شهر تهران با استفاده از روش کریجینگ و عکس فاصله (مطالعه موردی: بلوار میرداماد)

آلودگی صوتی از مشکلات جوامع شهری می‌باشد. مراکز پرتردد و پرترافیک از منابع مهم تولید آلودگی صوتی در مناطق شهری می‌باشد. آلودگی صوتی در ترازهای بالا به یک‌باره خود را نشان می‌دهد اما در ترازهای پایین‌تر اثر تدریجی دارد. گسترش شهرها و صنعتی شدن سبب پیدایش این آلودگی در سطح شهرها شده است. این پژوهش به‌صورت توصیفی- تحلیلی و مقطعی در سال 1400 با هدف برآورد میزان آلودگی صوتی در بلوار میرداماد تهران صورت گرفت. تراز معادل صدا با دستگاه صدا‌سنج در سه نوبت صبح و ظهر شنبه و جمعه ظهر در 7 ایستگاه اندازه‌گیری گردید. محل ایستگاه‌ها به گونه‌ای انتخاب گردید که کل منطقه را پوشش دهد و شامل همه کاربری‌ها، از جمله مسکونی، تجاری، مسکونی–تجاری گردد. به منظور پهنه‌بندی و اتصال نقاط مشابه آلودگی صوتی از روش‌های درون‌یابی کریجینگ معمولی (ok) و عکس فاصله (idw) استفاده گردید، همچنین از نرم‌افزار arc gis برای تهیه نقشه‌های پهنه‌بندی تراز شدت صوت بهره گرفته شد. نتایج حاصل از اندازه‌گیری‌های میدانی با استفاده از صداسنج در سه بازه زمانی متفاوت (صبح شنبه، ظهر شنبه و ظهر جمعه) نشان‌دهنده وجود تفاوت معناداری میان آلودگی صوتی روز شنبه صبح با سایر بازه‌های اندازه‌گیری بود. همچنین گسترش آلودگی صوتی در منطقه، در روز شنبه ظهر، بیش‌تر از سایر مواقع بود. میزان آلودگی صدا در پهنه‌های مورد مطالعه و در هر دو مدل کریجینگ معمولی و وزن‌دهی بر مبنای عکس فاصله در مقایسه با استاندارد صدا در هوای آزاد ایران، بالاتر از حد استاندارد بود. بیش‌ترین میزان آلودگی صوت در روزهای کاری 80 دسی‌بل و کم‌ترین میزان صوت 68 دسی‌بل اندازه‌گیری شد. عبور و مرور خودروها و ترافیک در سطح بلوار و همچنین آلودگی ناشی از مراکز تجاری عوامل اصلی ایجادکننده آلودگی صوتی بودند که با توجه به بالاتر بودن آلودگی صدا از حد استاندارد، می‌تواند اثرات جدی برای شهروندان داشته باشد. لازم است تا راه‌کارهای اصولی برای حذف و یا کاهش آلودگی صوتی اتخاذ گردد.

investigating and zoning of noise pollution in district 3 of tehran using kriging and idw methods (case study: mirdamad boulevard)

noise pollution is one of the problems of urban societies. high-traffic centers are important sources of noise pollution in urban areas. noise pollution manifests itself at high levels at once, but at lower levels it has a gradual effect. the expansion of cities and industrialization has caused this pollution to appear in cities.this descriptive-analytical and cross-sectional research was conducted in the year 1400 with the aim of estimating the amount of noise pollution in mirdamad boulevard, tehran. the sound equivalent level was measured with a sound level meter in three times: morning, noon, saturday and friday noon in 7 stations. the location of the stations was chosen to cover the entire area and include all uses, including residential, commercial, residential-commercial. kriging and idw interpolation methods were used in order to zone and connect similar noise pollution points, and arc gis software was also used to prepare sound intensity level zoning maps.the results of field measurements using a sound meter in three different time periods (saturday morning, saturday noon, and friday noon) show that there is a significant difference between the noise pollution on saturday morning and other measurement periods. also, the spread of noise pollution in the region is more on saturday noon than other times. the amount of noise pollution in the studied areas and in both ordinary kriging and idw models compared to the sound standard in the open air of iran (for the hours of 7 am to 10 pm for areas with residential-commercial use, which is equivalent to 60 decibels), it is higher than the standard. the highest level of noise pollution on working days was measured at 80 db and the lowest at 68 db.the passage of cars and traffic on the level of the boulevard as well as the pollution caused by commercial centers were the main causes of noise pollution, which can have serious effects on citizens due to the fact that the noise pollution is higher than the standard. therefore, it is necessary to basic methods should be adopted to eliminate or reduce noise pollution.