مطالعه تطبیقی نگرش دانشجویان و طلاب به مفهوم آزادی و مولفه‌های آن

هدف این پژوهش مطالعه تطبیقی و بررسی مقایسه‌ای نگرش به آزادی و ابعاد و مولفه‌های آن در بین دانشجویان و طلاب به عنوان نماد این دو گروه فکری و سیاسی است. روش پژوهش پیمایش و جامعه آماری شامل دانشجویان دانشگاه تهران و طلاب حوزه علمیه قم است. حجم نمونه برابر با 480 نمونه است که به صورت مساوی بین دو گروه تقسیم شده است. روش نمونه‌گیری، تصادفی ساده و ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه محقق ساخته است. یافته‌ها نشان داد که در بین مولفه‌ها و ابعاد پنجگانه آزادی (آزادی اندیشه، عقیده، بیان، سیاسی و اجتماعی) در بین دانشجویان آزادی عقیده، آزادی بیان، آزادی اندیشه، آزادی اجتماعی و آزادی سیاسی و در بین طلاب آزادی اندیشه، آزادی عقیده، آزادی بیان، آزادی سیاسی و آزادی اجتماعی به ترتیب بالاترین اهمیت و اولویت را دارد. بر اساس یافته‌های پژوهش، بین نگرش دانشجویان و طلاب نسبت به آزادی و مولفه‌های آن اختلاف قابل توجهی وجود دارد و این اختلاف میانگین در خصوص همه مولفه‌ها معنادار است. بالا بودن اندازه اثر در همه ابعاد مورد بررسی نیز نشانگر بااهمیت بودن تفاوت مشاهده شده در بین دو گروه است. نتایج پزوهش نشان داد که تعامل فکری و همگرایی اجتماعی این دو گروه اجتماعی می‌تواند نقش مهمی در کاهش تنش و کشمکش در سپهر اجتماعی و سیاسی کشور ایفا نماید.

a comparative study of university students' and seminary students' attitudes toward the concept of freedom and its components

this study aims to conduct a comparative analysis of attitudes toward freedom, its dimensions, and its components among university students and seminary students, representing these two intellectual and political groups. the research employs a survey method, with the statistical population consisting of students from the university of tehran and seminary students from qom’s religious schools. the sample size is 480, equally divided between the two groups. the sampling method is simple random, and data collection was conducted using a researcher-designed questionnaire. the findings indicate that among the five dimensions of freedom (freedom of thought, belief, expression, political freedom, and social freedom), university students ranked freedom of belief, freedom of expression, freedom of thought, social freedom, and political freedom in descending order of importance. in contrast, seminary students prioritized freedom of thought, freedom of belief, freedom of expression, political freedom, and social freedom, respectively. the study's findings reveal significant differences in the attitudes of university students and seminary students toward freedom and its components, with statistically significant differences across all dimensions. the high effect size in all examined aspects further underscores the significance of the observed differences between the two groups. the study concludes that intellectual engagement and social convergence between these two social groups can play a crucial role in reducing tensions and conflicts in the country’s socio-political sphere.