the frequency of interrogation in the narrations of the impeccable imams (as) and an analysis of its meaning and scope based on the views of martyr ṣadr

There is no doubt among islamic scholars about the universality and eternity of the holy quran. there is also no doubt about the comprehensiveness of the quran, although scholars do not universally agree on its types and scope. what can guarantee the presence of this sacred text across all times, societies, and aspects is the quran's responsiveness and its ability to solve human problems and concerns, since anything that does not benefit humanity will undoubtedly be discarded. given this importance, the significance of interrogation becomes clear, as it is considered the only way to answer human questions and address contemporary concerns. so, the impeccable imams (as) frequently spoke about interrogation. according to the view of martyr ṣadr, which aligns with the narrations, interrogation has three stages: 1) understanding the societal concern and question, which he refers to as the subject, 2) presenting the question and concern to the quran, 3) extracting and elevating the response from the quran. the present study aims to explain this scope and method based on the narrations of the ahl al-bayt (as) through an analytical-descriptive approach and to clarify the differences between this important method and others, such as the method of interpreting the quran with the quran and thematic interpretation methods. it will also demonstrate the significant difference between the method of interrogation and interpretation by opinion, which some have mistakenly believed to be the same, and address the doubt of limiting interrogation to the impeccable imams. it seems that the endless capacity of the quran is its most significant miraculous aspect because it is a legislative book, and like the book of creation, its secrets are inexhaustible.

بسامد «استنطاق» در روایات معصومان(ع) و تحلیل مفهوم و قلمرو آن با تکیه بر دیدگاه شهید صدر

در جهانی‌بودن و جاودانگی قرآن کریم بین دانشوران اسلامی شکی نیست. در اصل جامعیت قرآن هم شکی نیست اگر چه در نوع و قلمرو آن، عالمان هم‌داستان نیستند. آنچه می‌تواند حضور این متن مقدس را در همة زمان‌ها و جوامع و جوانب تضمین نماید، پاسخگوبودن قرآن و امکان حلّ مشکلات و دغدغه‌های بشر است، زیرا هر آنچه که سودی برای بشر نداشته‌باشد، بی‌تردید حذف خواهدشد. با توجه به این اهمیت، اهمیت «استنطاق» روشن می‌شود زیرا تنها راه پاسخ‌گویی به سوال‌های بشر و دغدغه‌های تازة انسان به شمار می‌آید. از همین‌رو است که معصومان(ع) جای‌جای از استنطاق سخن گفته‌اند. طبق دیدگاه شهید صدر که با روایات هم‌خوانی دارد، استنطاق شامل سه مرحله است: 1-برداشت دغدغه و سوال از متن جامعه – که وی چنین سوالی را «موضوع» می‌نامد-،2- عرضة سوال و دغدغه به قرآن، 3- استخراج و برکشیدنِ پاسخ آن از قرآن. پژوهش حاضر با روش تحلیلی-توصیفی بر آن است که این قلمرو و روش را بر اساس روایات اهل بیت(ع) شرح داده، و اختلاف این روش مهم را با دیگر روش‌ها مانند روش تفسیر قرآن به قرآن، و روش تفسیر موضوعی تبیین نماید. نیز تفاوت جدی روش استنطاق را با «تفسیر به رای» که برخی گمان کرده‌اند، نشان داده و شبهة «انحصار استنطاق به معصومان» را پاسخ می‌دهد. به نظر می‌رسد ظرفیت پایان‌ناپذیر قرآن، مهمترین وجه اعجاز آن باشد زیرا کتاب تشریع است و همانند کتاب تکوین، رازهای آن تمام شدنی نیست.