بررسی رمانتیسمِ سیاه در اشعار شارل بودلر و نصرت رحمانی

رمانتیسم، جنبشی ادبی است که از اواخر قرن هجدهم در اروپا نهادینه شد و تاثیرات وسیعی بر ادبیات مختلف جهان گذاشت. این جنبش در ایران پس از کودتای 28 مرداد سال 1332 پا به عرصۀ ظهور گذاشت. از ویژگی‌های بارز این جریان در ادبیات می‌توان به علاقه و توجه به گذشته، طبیعت‌گرایی، خیال پردازی و رویا اشاره کرد. اما «رمانتیسم سیاه» اندکی متفاوت‌تر از ویژگی‌های نامبرده است. از بارزترین ویژگی‌های این گرایش، رنج و ناامیدی، فقر و درماندگی، گناه و دوزخ، اندیشۀ مرگ، افیون و ... است. به همین سبب، گاهی در زمان مطالعه آثار ادبی از فرهنگ‌های مختلف، ممکن است اشعار برخی از شاعران به طور چشمگیری به یکدیگر شباهت داشته باشند؛ به‌عنوان مثال، می‌توان به شارل بودلر، شاعر فرانسوی قرن نوزدهم، و نصرت رحمانی، شاعر ایرانی قرن بیستم، اشاره کرد. خوانش اشعار نصرت رحمانی، برخی ابیات شارل بودلر را در ذهن تداعی می‌کند که نشان از تاثیرپذیری وی از این شاعر معروف فرانسوی دارد. شارل بودلر و نصرت رحمانی، هر دو به‌ «شاعران شهر سیاه» شهرت دارند؛ زیرا بیش‌ترین تاثیر خود را از اوضاع اجتماعی و سیاسی حاکم بر جامعه‌ای که در آن زندگی می‌کردند، گرفتند؛ درواقع، هر دو شاعر بستری را برای بیان رنج، اندوه و فضای حزن‌آلود زمانۀ خود به تصویر کشیدند. هدف این مقاله بررسی ویژگی‌های بارز و مشترک «رمانتیسم سیاه» در اشعار دو شاعر فرانسوی و ایرانی است تا نشان دهد چرا این دو شاعر به‌عنوان «شاعران شهر سیاه» شناخته می‌شوند.

study of black romanticism in the poems of charles baudelaire and nosrat rahmani

romanticism is a literary movement that developed in europe in the late 18th century and had a considerable influence on the literature of various countries around the world. this movement emerged in iran after the coup d'état of 28 mordad, 1332. prominent features of this movement in literature include an interest in the past, nature-oriented themes, imagination, and fantasy. however, black romanticism is slightly different from these features. among the most striking characteristics of this trend, we find pain and despair, poverty and hardship, sin and hell, thoughts of death, opium, and so on. for this reason, it sometimes happens, when studying literary works from different cultures, that the poems of certain poets bear a striking resemblance to each other. for example, one can mention charles baudelaire, a 19th-century french poet, and nosrat rahmani, a 20th-century iranian poet. reading the poems of nosrat rahmani evokes certain verses of charles baudelaire, which attests to his influence from this famous french poet. charles baudelaire and nosrat rahmani are both famous as poets of the black city because they were primarily influenced by the social and political conditions prevailing in the society in which they lived. in fact, both poets provided a platform to express the suffering, sadness, and melancholic atmosphere of their time. the purpose of this article is to examine the salient and common features of black romanticism in the poems of two french and iranian poets in order to show why these two poets are recognized as the poets of the black city.