مصلحت عمومی در آرا و اندیشه‌های الله خمینی (تحلیل گفتمانی سخنرانی پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل متحد)

با وقوع انقلاب اسلامی بسیاری از مفاهیم دچار تحول معنایی شده و در صورت بندی جدیدی قرار گرفتند. مفهوم مصلحت عمومی از جمله مفاهیمی بود که در این دوره دارای دگرگونی معنایی شده و با دال‌های دیگری هم ارز شد. شناخت این مفهوم در دوره بعد از انقلاب اسلامی بدون آگاهی از نحوه انعکاس آن در اندیشه بنیانگذار انقلاب اسلامی امکان‌پذیر نیست. درباره تعامل احکام حکومتی و مصلحت عمومی همواره این سوال مطرح بوده که چگونه مفهوم مصلحت عمومی در اندیشه سیاسی امام خمینی بازنمایی شده است؟ بدین ترتیب، هدف این مقاله بررسی نحوه بازنمایی مفهوم مصلحت عمومی در آثار آیت الله خمینی به‌ویژه سخنرانی و نوشته‌های ایشان است. این مقاله از روش‌های کیفی و به نحو خاص روش تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف بهره برده است. یافته‌ مقاله حکایت از آن دارد که اولاً، مصلحت عمومی همچنان بر منفعت فردی اولویت دارد؛ ثانیاً، این مفهوم متناسب با بستر اجتماعی خود بعد از انقلاب، مضامین شیعی پیدا کرده است. نتیجه این مقاله آن است که در اندیشه امام خمینی مصلحت عمومی که در قالب مصلحت نظام بازنمایی شده، آنقدر اهمیت دارد که حتی در تزاحم احکام شرعی و مصالح عمومی، این مصلحت عمومی است که اولویت یافته، چنانچه حفظ نظام از اوجب واجبات محسوب می‌شود.

public interest in the views and thoughts of ayatollah khomeinii

this research explores the historical course of the concept of public interest in the islamic republic era. considering the idea of public interest, this article tries to explain the concept of public interest from the perspective of ayatollah khomeini's political thought which includes his speech about the acceptance of the resolution and an excerpt from his political will. the concept of public interest from ayatollah khomeini's point of view and its relationship with national interests, legal guardianship, and maintaining the totality of the system have been examined. with the islamic revolution, many concepts underwent a semantic transformation and were placed in a new format. the method of this article is one of the qualitative methods of meaning analysis, especially fairclough's critical discourse analysis method. the findings of this paper show that, first, public interest still takes priority over individual interest. secondly, due to its social background, this concept acquired shiite themes after the revolution. the final result of this article is that when sharia rulings and public interest are in conflict, public interest prevails over sharia rulings. issuing governmental decrees is exclusively the responsibility of the legal guardian, and this concept is derived from the theory of welayat al-faqih, which is rooted in the shia tradition. ayatollah khomeini's concept of public interest, which is closely linked to national concerns, legal guardianship and the cohesion of the overarching system, reveals a nuanced political philosophy. however, in ayatollah khomeini's thought, the jurist is the successor of the infallible imams and has the rights of imams, and one of these powers is the government decree that the leadership uses in times of need for the public interest of the society. the dynamic interaction between islamic principles and the imperatives of public welfare, as articulated by ayatollah khomeini, serves as a distinctive feature in the evolving landscape of the islamic republic.