حکم اسیر مجروح از منظر حقوق بشردوستانه اسلامی

حمایت زیادی در معاهدات حقوق بشردوستانه خصوصاً کنوانسیون سوم ژنو، از اسیر جنگی شده است که در ضمن مقررات متعدد آمده، اما تحت عنوان «اسیر مجروح» نیامده است. وجود این مقررات در نظام بین‌الملل، ضرورت تبیین این مقررات نسبت به اسیر مجروح در فقه اسلامی را برجسته می‌سازد، چراکه در منابع شرعی و متون فقهی، اسیر مجروح به‌مثابه گونه خاصی از اسرا به رسمیت شناخته شده و احکام اختصاصی برایش بیان گردیده است. بر مبنای آرای فقیهان امامیه می‌توان اسیران مجروح را دو نوع مختلف دانست: اسیرشدگان حین درگیری و اسیرشدگان پس از درگیری. تاکنون پژوهشگران فقه و حقوق این موضوع مهم را به‌صورت مستقل و مبسوط بررسی نکرده‌اند. لذا در این پژوهش، با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و روش توصیفی - تحلیلی به تشریح این موضوع پرداخته شده و این نتیجه حاصل آمده است که گرچه میان فقها در خصوص حکم اسیر مجروح و گونه‌های آن اختلاف هست، اما نظریه مطابق مبانی شرعی در این زمینه حکم به آزادسازی چنین اسیری است. در عین حال، این حکم منوط به شرایط و ویژگی‌هایی است که به مهم‌ترین آن‌ها پرداخته‌ایم.

the ruling on wounded captives from the perspective of islamic humanitarian law

extensive protection of prisoners of war has been provided in international humanitarian law treaties, particularly the third geneva convention, through numerous provisions, although not under the specific designation of wounded captive. the existence of these provisions in the international legal system underscores the necessity of clarifying the corresponding rulings for wounded captives in islamic jurisprudence, since islamic legal sources and jurisprudential texts recognize the wounded captive as a specific category of captives with particular rulings prescribed for them. based on the opinions of imami jurists, wounded captives can be classified into two distinct categories: those captured during combat and those captured after combat. to date, researchers in jurisprudence and law have not examined this important subject independently and comprehensively. therefore, this research, using library-based sources and a descriptive-analytical method, addresses this issue and concludes that although there are differences among jurists regarding the ruling on wounded captives and their categories, the view most consistent with islamic legal principles in this regard requires the release of such captives. at the same time, this ruling is contingent upon certain conditions and characteristics, the most important of which have been examined in this study.