طراحی، اعتباریابی و ارائه مدل سنجش استعداد و غربالگری رشد کودکان پیش دبستانی

پژوهش حاضر با هدف طراحی، اعتباریابی و ارائه مدل سنجش استعداد و غربالگری رشد کودکان پیش دبستانی ارائه شده است، روش پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر اجرا از نوع نوصیفی همبستکی بود که اصول روانسنجی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش حاضر کلیه کودکان 5 تا 6 ساله پیش دبستانی منطقه 5 شهر مشهد در سال 1399 بود. با استفاده از جدول کرجسی و مورگان تعداد 217 نفر (120 پسر و 97 دختر) به روش تصادفی خوشه ای دو مرحله ای انتخاب شدند. به منظور سنجش و غربالگری در تحقیق حاضر از مقیاس نتایج مطلوب نمایه رشدی-پیش دبستانی(2010) drdp-ps که توسط وزارت آموزش و پرورش کالیفرنیا تهیه شده و به ارزیابی کودکان پیش دبستانی می پردازد، استفاده شده است. این مقیاس شامل 7 خرده مقیاس رشد فردی و اجتماعی، رشد زبان و سواد ، رشد زبان فارسی، رشد شناختی، رشد ریاضی، رشد جسمانی و سلامتی می-باشد. هر مقیاس نشان دهنده یک پیوستار رشدی است. هر سطح نمایانگر یک نقطه در پیوستار رشد است. همچنین برای بررسی پایایی مدل از دو معیار پایایی ترکیبی و آلفای کرونباخ و برای بررسی روایی همگرا از شاخص میانگین واریانس استخراج شده ave استفاده شد. معیارهای اصلی مطالعه عبارتند از: خود و رشد اجتماعی، زبان و رشد سوادآموزی، رشد زبان فارسی، رشد شناختی، رشد ریاضی می‌باشد. نتایج نشان داد، مقدار t متناظر با هر بار عاملی بیشتر از مقدار بحرانی آن (58/2) در سطح 01/0 و معنادار است. همچنین، مقادیر پایایی مرکب و آلفای کرونباخ به ترتیب برابر با 935/0 و 907/0 می باشد که خود بیانگر همسانی درونی بالای متغیرها است. در این مدل مقدار ave برابر با 525/0 گزارش شده که از میزان 5/0 بیشتر بوده و در نتیجه روایی همگرای مدل نیز تایید می شود. ضریب تعیین(r2) ارتباط بین واریانس تبیین شده یک متغیر مکنون را با مقدار کل واریانس آن را مورد سنجش قرار می دهد. مقدار این ضریب بین صفر تا 1 است که مقادیر بزرگتر، مطلوبتر است با توجه به یافته های پژوهش، مقیاس سنجش استعداد و رشد کودکان پیش دبستانی معرفی شده از روایی و اعتبار مناسبی برای غربالگری و کاربرد در مراکز پیش دبستانی ایران برخوردار است و مربیان این مراکز می توانند از این مقیاس استفاده نمایند.