بررسی سبک زندگی مردم گیلان در ایام سوگواری محرم؛ مطالعه‌ی موردی شهر آستانه اشرفیه و آستارا

پژوهش حاضر قصد دارد به مقایسه و چگونگی سبک زندگی مردم در ایام سوگواری محرم در دو شهر آستانه اشرفیه (از شهرهای شرقی گیلان) و شهر آستارا (در شمال غربی گیلان) بپردازد. همچنین نقاط اشتراک و افتراق آن‌ها را مطرح ساخته و مخاطب را با فرهنگ کهن این دو شهر در ایام محرم آشنا سازد و همچنین به وجود تفاوت‌های فرهنگی در مراسم سوگواری سرور و سالار شهیدان در دو شهر از یک استان بپردازد. این پژوهش با روش کتابخانه‌ای و اسنادی، به بررسی تفاوت‌ها و شباهت‌های مناسک آیین دهه‌ی اول محرم و تفاوت‌های فرهنگی آن در این دو شهر می‌پردازد. برای جمع‌آوری اطلاعات از کتب و مقالات منتشر شده در این حوزه استفاده شده است. برای چارچوب مفهومی این پژوهش از دیدگاه‌های دورکیم، پارسونز و پل‌تیلیش استفاده شده است. نتایج تحقیق بیانگر آن است که علی‌رغم شباهت‌های زیاد در انجام مراسم محرم، تنوع آیین‌های عزاداری در دهه‌ی اول محرم در شهرهای آستانه‌اشرفیه و آستارا رویت می‌شود که این تنوع و تفاوت‌ها نشئت گرفته از تفاوت‌های فرهنگی و اقلیمی مردم آن بوده است و البته در کنار همه‌ی نکات افتراقی، نقطه‌ی مشترک و متمرکز در برپایی سوگواری محرم در شهرهای آستانه‌اشرفیه و آستارا، ارادت و اعتقاد مردم گیلان به واقعه‌ی عاشورا است که به‌عنوان نماد همبستگی اجتماعی، یک منبع و سرمایه‌ی فرهنگی و اخلاقی شمرده می‌شود و موجب پیوند مستحکم بین نسل‌هاست.