اصول حاکم بر سیرۀ سیاسی امیر مومنان علی (ع)

معمولاً در هر حکومتی افراد یا گروه‌هایی به عنوان مخالف با سیاست‌های آن دولت وجود دارند که از آنان با عنوان معارض یابه قول امروزی اوپوزیسیون یاد می‌شود. در حکومت‌های صدر اسلام که پس از پیامبر (ص) تشکیل شد نیز عده‌ای از سرشناسان به عنوان معارضین حکومت در آن زمان شناخته می‌شوند که مهمترین آن‌ها امیر مومنان علی (ع) است. آن حضرت چه در ایام دور بودن از قدرت و چه در روزگار زمامداری رفتارهای خاصی با مخالفان خود داشته که هر یک قابل تحلیل و تامل است به طوری که رعایت دقیق اخلاق و شریعت در این مواضع مشهود می‌باشد. امام علی (ع) بااینکه مشروعیت امامت وحکومت را به لسان پیامبر (ص) از طرف خداوند داشت،هرگز برای رسیدن به قدرت یا تضعیف مخالفان خود از ابزارهایی که در ظاهر لازم است ولی اخلاق و سنّت رسول الله (ص) بر آن‌ها صحّه نمی‌گذارد استفاده نکرده بلکه در هر دو دوران هدف والای وی حفظ ارزش‌های انسانی، برقراری عدالت و آگاهی بخشیدن به مردم بوده است. زیرا یکی از ابزارهای برقراری حکومت وشاید مهمترین آن مقبولیت از طرف مردم زمان خود است، که امیر المومنان در آن زمان از آن بی بهره بوده است.

principles governing the political conduct of the commander of the faithful, ali (as)

in every government, there are individuals or groups who oppose its policies, commonly referred to as opponents or, in contemporary terms, the opposition. in the early islamic governments established after the prophet (pbuh), certain prominent figures were recognized as opponents of the ruling authority, among whom the most significant was the commander of the faithful, ali (as). throughout both his time away from power and his period of governance, he adopted particular approaches in dealing with his adversaries, each of which is subject to analysis and reflection. in these instances, his strict adherence to ethics and islamic law is evident. although imam ali (as) had received the legitimacy of his imamate and governance from god through the words of the prophet (pbuh), he never employed means to attain power or weaken his opponents that, despite appearing necessary, were not endorsed by islamic ethics and the tradition of the messenger of god (pbuh). instead, in both periods of his life, his supreme objective was the preservation of human values, the establishment of justice, and the enlightenment of the people. this is because one of the essential tools for establishing governance—perhaps the most important—is the acceptance of the ruler by the people of the time, an element that imam ali (as) lacked during that era.