واکاوی تجارب زیستۀ دانش‌آموزان متوسطۀ دوم از چالش‌های آموزشی در دوران کرونا و پساکرونا

با شیوع ویروس کرونا و تعطیلی مدارس، نظام آموزشی با چالش‌های متعددی مواجه شد. دانش‌آموزان متوسطۀ دوم به‌عنوان یکی از اقشار آسیب‌پذیر، تجارب منحصر به فردی از این دوران، به دست آوردند؛ در این زمینه، پژوهش حاضر به بررسی چالش‌های آموزشی در دوران کرونا و پساکرونا براساس تجارب زیستۀ دانش‌آموزان در سال تحصیلی 1404-1403 با استفاده از روش تحقیق کیفی از نوع تحلیل محتوا پرداخت. گروه هدف پژوهش شامل دانش‌آموزان متوسطۀ دوم ناحیۀ 2 شهرستان زنجان بود که ازطریق نمونه‌گیری هدفمند، تعداد 24 نفر از آنان تا رسیدن به اشباع تحت مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته قرارگرفتند. جهت دستیابی به روایی سوال‌های مصاحبه از نظرات استادان گروه علوم تربیتی استفاده شد. برای اطمینان از اعتبار داده‌های پژوهش، مضامین استخراج‌شده از مصاحبه‌ها، به مصاحبه‌شوندگان ارائه شد تا پس از تایید آنها ادامۀ تحلیل انجام شود؛ درنهایت، درون‌مایۀ‌ مصاحبه‌ها در قالب شش مضمون اصلی و 19 مضمون فرعی استخراج و طبقه‌بندی شد. باتوجه به نتایج پژوهش، آموزش مجازی در دوران کرونا و نیز آموزش حضوری بلافاصله بعد از کمرنگ‌شدن همه‌گیری کرونا، دانش‌آموزان را با چالش‌های جدی مواجه کرده‌اند. چالش‌های ناشی از حضور در کلاس‌های مجازی در دوران کرونا (کاهش پیشرفت تحصیلی، کاهش تحرک فیزیکی در محیط آموزشی، عدم تعامل مناسب بین دانش‌آموز و معلم و ...)، چالش‌های بازگشت به کلاس حضوری پس از کرونا (کاهش اعتمادبه‌نفس و ضعف در ارتباطات اجتماعی، اضطراب ابتلا به کرونا و...) و چالش‌های مرتبط با قوانین و انضباط خاص حاکم بر فضای آموزش حضوری در مدرسه پس از کرونا (دشواری قوانین کلاس‌ها و مدرسۀ حضوری، سختی استفاده از ماسک و محافظ و الکل در مدرسه و ...) از مهم‌ترین آنها بودند که لزوم بازنگری در سیاست‌های آموزشی جهت بهینه‌سازی آنها برای دانش‌آموزان در ایام مختلف را گوشزد می‌کنند.

analysis of students' lived experiences of educational challenges in the corona and post corona

with the spread of the corona virus and the closure of schools, the educational system faced many challenges. as one of the vulnerable groups, secondary school students gained unique experiences from this era. in this regard, the present study investigated educational challenges in the corona and post-corona period based on the lived experiences ofstudents in the academic year 1404-1403 using the qualitative research method of content analysis. the target group of the research included the second high school students of district 2 of zanjan city, 24 of them were subjected to a semi-structured interview through purposeful sampling. in order to achieve the validity of the interview questions, the opinions of the professors of the department of educational sciences were used. to ensure the validity of the research data, the themes extracted from the interviews were presented to the interviewees so that after their approval,the analysis could be continued. finally, the content of the interviews was extracted and classified in the form of six main themes and 19 sub-themes. according to the results of the research, virtual education during the corona era as well as face-to-face education immediately after the corona epidemic subsided, students have faced serious challenges. challenges caused by attending virtual classes during the corona era (reduced academic progress, reduced physical mobility in the educational environment, lack of proper interaction between students and teachers, etc.), challenges of returning to face-to-face classes after the corona virus (decrease in self-confidence and weak communication) social, the stressof contracting corona, etc.) and the challenges related to the special rules and discipline governing the atmosphere of face-to-face education in schools after corona (difficulty in following the rules of classrooms and face-to-face school, difficulty in using masks and shields and alcohol in school, etc. ..) were among the most important ones that point out theneed to review educational policies in order to optimize them for students in different days.