اثر محلول پاشی برگی ملاتونین روی برخی خصوصیات مورفولوژیکی و آنتی اکسیدانی نعناع فلفلی (mentha piperita l.) تحت تنش شوری

نعناع فلفلی (mentha piperita l.) به دلیل دارا بودن متابولیت‌ها‌ی ثانویه، کاربردهای گسترده‌ای در صنایع غذایی و دارویی دارد. تنش شوری یکی از مهم‌ترین عوامل محدودکننده رشد گیاهان است که می‌تواند بر تولید متابولیت‌های ثانویه تاثیر منفی بگذارد. ملاتونین به عنوان یک مولکول چندعملکردی، نقش مهمی در تحمل گیاهان به تنش ‌های غیرزیستی ایفا می‌کند. این پژوهش به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار با هدف بررسی تاثیر کاربرد برگی ملاتونین بر خصوصیات مورفولوژیکی و بیوشیمیایی نعناع فلفلی تحت تنش شوری انجام شد. آزمایش با چهار سطح شوری (0، 2، 4 ، 6 دسی‌زیمنس بر متر) و چهار سطح ملاتونین (0، 50، 100، 150 میکرومولار) اجرا شد. صفات مورد بررسی شامل طول، عرض و سطح برگ، محتوای فنل کل ، فلاونوئیدها و قدرت مهار رادیکال dpph بودند. نتایج نشان داد بیشترین طول برگ درتیمار ملاتونین 50  و بدون شوری (1.5سانتی متر)، بیشترین عرض برگ (1.16 سانتی‌متر) در تیمار شوری 4 و ملاتونین 150 و بیشترین سطح برگ (1.62 سانتی‌متر مربع) در تیمار ملاتونین 150،  بدون شوری مشاهده شد. بیشترین محتوای فلاونوئید (55.1 میلی‌گرم کوئرستین بر گرم وزن خشک) در تیمار شوری صفر، ملاتونین 50  ثبت شد. کمترین محتوای فنل کل (9.28 میلی‌گرم گالیک اسید بر گرم وزن خشک) در تیمار شوری 4 و بیشترین درصد مهار رادیکال dpph در تیمار شوری6  و ملاتونین 50 مشاهده شد. به طور کلی، کاربرد برگی ملاتونین توانست اثرات منفی تنش شوری را بر پارامترهای رشد و مواد موثره نعناع فلفلی کاهش دهد.

effect of foliar application of melatonin on some morphological and antioxidant characteristics of peppermint (mentha piperita l.) under salinity stress conditions

mentha piperita l., known for its secondary metabolites, is widely used in the food and pharmaceutical industries. salinity stress is a major limiting factor in plant growth, negatively affecting secondary metabolite production. melatonin, a multifunctional molecule, plays a key role in enhancing plant tolerance to abiotic stresses. this study investigated the effects of foliar melatonin application on the morphological and biochemical traits of peppermint under salinity stress. the experiment followed a factorial completely randomized design with three replications, including four salinity levels (0, 2, 4, 6 ds/m) and four melatonin concentrations (0, 50, 100, and 150 µm). evaluated traits included leaf length, width and area, total phenolic, and flavonoid content and antioxidant activity. results showed that the highest leaf length (1.5 cm) was observed under no salinity with 50 µm melatonin, while the greatest leaf width (1.16 cm) occurred at 4 ds/m salinity and 150 µm melatonin. the largest leaf area (1.62 cm²) was recorded with 150 µm melatonin and no salinity stress.  whereas the maximum flavonoid content (55.1 mg quercetin equivalents per gram dry weight) was achieved under no salinity with 50 µm melatonin. the lowest total phenolic content (9.28 mg gallic acid equivalents per gram dry weight) was observed at 4 ds/m salinity, while the highest dpph radical inhibition percentage occurred at 6 ds/m salinity with 50 µm melatonin. in general, foliar application of melatonin was able to mitigate the negative effects of salinity stress on growth parameters and bioactive compounds of peppermint.