بررسی حق حبس زوجه و نقش آن در حق ازدواج برای زوج در پیش گیری از جرم

حق حبس یکی از مهم ترین حقوق قانونی و شرعی زوجه است؛ استفاده از حق حبس و امتناع از وظایف زناشویی تا زمان دریافت مهریه ممکن می­‌باشد. در اصطلاح حقوقی حق حبس به معنای حق امتناع طرفین در انجام تعهدات خود در برابر شخص مقابل تا زمان دریافت حق و حقوق خود می­ باشد. این حق هم در ماده 388 قانون مدنی برای عقد بیع و هم چنین در ماده 1085 قانون مدنی برای عقد نکاح به رسمیت شناخته شده است. بر اساس قانون مدنی کشور جمهوری اسلامی ایران زن تا زمانی که مهریه اش به وی پرداخت نشده است، حق دارد که از تمکین در برابر همسرش خودداری کند تا زمانی که مهریه به او پرداخت شود. این قاعده در قانون مدنی نیز منعکس شده است. بر اساس قانون مدنی، زن تا دریافت مهریه حق دارد به خانه شوهر نرود. این شرایط که اصطلاحاً تحت عنوان استفاده از حق حبس توسط زوجه شناخته می­ شود، مبتنی بر قاعده انصاف است. یکی از آثار مهمی که استفاده از حق حبس توسط زن دارد این است که در صورت استفاده از حق حبس، زن کماکان از حق نفقه برخوردار می باشد؛ در این پژوهش که به روش توصیفی صورت گرفته است، حق حبس زوجه و نقش آن در حق ازدواج برای زوج در پیش گیری از جرم را مورد بررسی قرار می دهیم و ابعاد مختلف آن را واکاوی خواهیم نمود.

the wife s right of retention ( aqq al- abs) and its role in crime prevention in marital law: a descriptive-legal study

the right of retention (ḥaqq al-ḥabs) is among the most significant legal and islamic entitlements of a wife, allowing her to withhold marital obligations until her dowry (mahr) is paid. legally, this right refers to the ability of either party in a contract to refuse fulfillment of their duties until receiving what is owed. this principle is recognized under article 388 of the iranian civil code (pertaining to sales contracts) and article 1085 (pertaining to marriage contracts). according to iranian civil law, a woman may legally refuse cohabitation and obedience until her dowry has been delivered, a rule rooted in the principle of fairness. one of the critical implications of exercising this right is that the woman continues to be entitled to maintenance (nafaqa) during the withholding period. this study, using a descriptive legal method, analyzes the concept of the wife’s right of retention and examines its implications for the husband’s right to remarry, as well as its potential role in the prevention of marital-related crimes. various legal and social aspects of this right are also explored.