تاثیر پیش‌دانسته‌ها بر تفسیر قرآن : بررسی موردی دیدگاه ابن هشام در مورد معنای «ال» از لفظ «الیوم» در آیۀ اکمال

پژوهش حاضر به بررسی موردی تاثیر پیش‌دانسته‌ها بر تفسیر قرآن کریم و چگونگی شکل‌گیری تفسیرهای مختلف بر اساس پیش‌فرض‌های ذهنی مفسران می‌پردازد. در این تحقیق، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و بررسی منابع کتابخانه‌ای، به‌ویژه دیدگاه ابن‌هشام انصاری (م: 739ق) در مورد نوع «ال» در واژه «الْیَوْمَ» در آیۀ اکمال (مائده/3) بررسی می‌شود. مسئله اصلی پژوهش پیش رو بررسی این موضوع است که آیا انتخاب نوع «ال» در «الیوم» توسط ابن‌هشام، تحت تاثیر پیش‌دانسته‌های وی قرار دارد یا نه. در این تحقیق با بررسی منابع تفسیری و نیز مباحث ادبی، و تحلیل نحوی و معنایی این آیه روشن شد که وی در این آیه تحت ناثیر دیدگاه‌های کلامی اهل حدیث، معنای «زائدۀ لازمه» را برای «ال» در لفظ «الیوم» از آیۀ اکمال انتخاب کرده است، انتخابی که به سیاق درونی آیه و انسجام عبارات آن با یکدیگر آسیب می‌زند. همچنین روشن شد که برای استفاده از برداشت‌های تفسیری مفسران، بررسی تاثیرپذیری آنها از پیش‌دانسته‌ها ضروت دارد.

the impact of defaults on quran interpretation: case study of “al” meaning in “alyawn” from (q: 5/3)

a central issue in quranic exegesis is the role of the interpreter’s prior knowledge in shaping their understanding of the text. while such influence is often inevitable—and sometimes necessary—it can lead to divergent interpretations rooted in the interpreter’s presuppositions. this study employs a descriptive-analytical approach to examine how prior knowledge impacts quranic interpretation, focusing on ibn hishām al-anṣārī’s (d. 739 ah) analysis of the definite article al- in the word al-yawm (the day) in the verse of perfection (al-māʾidah 5:3). by synthesizing exegetical, literary, syntactic, and semantic evidence, the research investigates whether ibn hishām’s classification of al- as a zāʾidah lāzimah (redundant but grammatically required) was influenced by his theological alignment with the ahl al-ḥadīth school. findings reveal that this interpretation disrupts the verse’s internal coherence, exposing a methodological flaw in his analysis. the study underscores the necessity of critically evaluating how exegetes’ prior knowledge—whether theological, grammatical, or otherwise—shapes their interpretive choices, thereby offering a framework for engaging with classical tafsīr more discerningly.nterpretation of the holy quran and how different interpretations are formed based on the mental assumptions of interpreters. using a descriptive-analytical method and reviewing library resources, this research particularly investigates the view of ibn hisham ansari (d. 739 ah) regarding the type of al in the word al-yawm in the verse of perfection (al-ma'idah/3). the main issue of this study is whether ibn hisham's choice of al in al-yawm was influenced by his prior knowledge or not. by examining interpretive sources and literary discussions, as well as syntactic and semantic analysis of the verse, it became clear that he chose the meaning of zaidah lazimah for al in the word al-yawm from the verse of perfection, influenced by the theological views of the ahl al-hadith. this choice damages the internal coherence of the verse and its phrases. it also became evident that to utilize the interpretive insights of interpreters, it is necessary to examine how they are influenced by their prior knowledge.