تاثیر رفتار معاملاتی سرمایه گذاران بر ارتباط بین اجتناب مالیاتی و نوسانات قیمت سهام در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

هدف: هدف این پژوهش، بررسی تاثیر اجتناب مالیاتی بر نوسانات بازده سهام با تاکید بر نقش تعدیل گر رفتار معاملاتی سرمایه گذاران در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد.روش شناسی: جامعه آماری شامل کلیه شرکت های فعال در بورس طی دوره زمانی 1390 تا 1402 می باشد که پس از اعمال معیارهای غربال گری، نمونه ای متشکل از 168 شرکت انتخاب گردید. طرح تحقیق حاضر بر مبنای رویکرد پس رویدادی شکل گرفته است. پژوهش حاضر از نوع توصیفی-همبستگی طبقه بندی می شود. با توجه به ماهیت داده های جمع آوری شده، این تحقیق در دسته تحقیقات کمی قرار می گیرد و از نظر هدف نیز به عنوان تحقیق کاربردی شناخته می شود. برای تحلیل داده ها و آزمون فرضیات، از نرم افزار ایویوز بهره برداری شده است و برای آزمون فرضیه ها از مدل رگرسیون چندمتغیره با استفاده از داده های تابلویی بهره گرفته شده است.یافته ها: یافته های پژوهش نشان می دهد که اجتناب مالیاتی تاثیر مثبت و معناداری بر نوسانات بازده سهام دارد. همچنین، رفتار معاملاتی سرمایه گذاران رابطه بین اجتناب مالیاتی و نوسانات قیمت سهام را به طور معناداری تشدید می کند؛ به گونه ای که در شرکت هایی با سطح بالاتر گردش معاملات، اثر اجتناب مالیاتی بر نوسانات سهام شدت بیشتری دارد. دانش افزایی: در راستای استفاده ازنتایج پژوهش، نهادهای ناظر بازار سرمایه با اعمال الزامات شفافیت مالیاتی، ارتقای سواد مالی سرمایه گذاران و کنترل نوسانات ناشی از رفتارهای هیجانی، می توانند در جهت افزایش کارایی بازار و کاهش بی ثباتی قیمتی گام بردارند.

the effect of investors’ trading behavior on the relationship between tax avoidance and stock price fluctuations in companies listed on the tehran stock exchange

purpose: the main objective of this study is to investigate the effect of tax avoidance on stock return fluctuations, with an emphasis on the moderating role of investors' trading behavior in companies listed on the tehran stock exchange.methodology: the statistical population includes all companies active on the stock exchange during the period 2011 to 2023. after applying screening criteria, a sample of 168 companies was selected. stock return volatility as a dependent variable is calculated through the annual standard deviation of stock prices. tax avoidance as an independent variable was measured using the effective tax rate, which was measured through the ratio of tax paid to pre-tax profit, and investor trading behavior as a moderating variable was measured through the share turnover ratio. in addition, a set of control variables including firm size, financial leverage, growth opportunity, firm age, profitability, asset tangibility, r d expenditure, cash balance, and market-to-book ratio were included in the model. a multivariate regression model using panel data was used to test the hypotheses.findings: the research findings show that tax avoidance has a positive and significant effect on stock return volatility. also, investors' trading behavior significantly intensifies the relationship between tax avoidance and stock price volatility, such that in companies with a higher level of trading turnover, the effect of tax avoidance on stock volatility is more intense.originality: it is suggested that capital market supervisory institutions take steps to increase market efficiency and reduce price instability by enforcing tax transparency requirements, improving investors' financial literacy, and controlling fluctuations caused by emotional behavior.