بررسی انگاره عشق موناگامیک(تک همسری) در منظومه‌های نظامی با رویکرد لویناسی

عشق پدیده یا به قول درد مشترک همه انسان‌هاست که جلوه بارز آن، عشق ناب مبتنی بر نظام تک همسری یا موناگامیک است که در شعر فارسی بیشتر در قالب مثنوی‌ تبلور یافته است. در این جستار این مهم را ضمن مقایسه آن با دیگر جلوه‌های عشق در آثار کلاس ادب جهان به ویژه شاهکارهای ادب غنایی فارسی و عربی با رویکرد اخلاق‌مدار لویناس درمنظومه‌های نظامی کاویدیم و ضمن بررسی های تطبیقی برخی داستان‌ها و شخصیت‌های خمسه‌ نظامی با موارد مشابه به این نتیجه رسیدیم که شاعر ویژگی‌های عشق موناگامیک را بر روایت‌های اولیه تحمیل کرده و نشان داده که هم در عمل و هم در جهان متن تا چه حد به عشق ناب، عشق بی‌شائبه‌ وصال و پای‌بندی شدید به ازدواج رسمی و نظام تک همسری، با شخصیت‌پردازی قوی به قهرمانان چنین داستان‌هایی بها می‌دهد.

examining the concept of monogamous love in nizami’s poems with a levinasian approach

love is a phenomenon or common pain of all human beings whose obvious manifestation is pure love based on a monogamous system, mainly crystallized in persian poetry in the form of masnavi. in this study, while comparing this issue with other manifestations of love in the classical works of world literature, especially the masterpieces of persian and arabic lyrical literature, nizami’s poetry was analyzed using levinas's moralistic approach. after comparing some of the stories and characters of nizami’ khamsa with similar cases, it was concluded that the poet imposed the features of monogamic love on the early narratives, revealing that nizami, both in practice and text, appreciates the heroes of such stories with strong adherence to pure love, unquestionable love, and formal marriage and monogamy system, as well as strong characterization.