مدلسازی موانع موثر بر توسعه گردشگری (نمونه موردی: محور یاسوج-سپیدان)

ﯾﮑﯽ از مناطق ﻣﻬﻢ در زﻣﯿﻨﻪ‌ی ﮔﺮدﺷﮕﺮی طبیعی در اﯾﺮان ﺷﻬﺮستان یاسوج به‌ویژه محور یاسوج-سپیدان می‌باشد اما این محور علی‌رغم ظرفیت‌های بالقوه در زمینه گردشگری جایگاه درخوری نیافته است. در این راستا هدف پژوهش حاضر ارزیابی تاثیر موانع گردشگری اکولوژیک با استفاده از مدل ساختاری تفسیری در محوریاسوج-سپیدان است که با روش توصیفی- تحلیلی انجام گرفته است. در روند تهیه و تولید داده‌ها ابتدا عوامل موثر بر توسعه گردشگری اکولوژیک محور یاسوج-سپیدان با استفاده از نظرات 15 نفر از متخصصین این موضوع و استادان و کارشناسان در سازمان‌های ذی‌ربط از طریق روش دلفی شناسایی‌شده است. برای تجزیه‌وتحلیل اطلاعات 15 عامل به‌عنوان عوامل تاثیرگذار قوی گردشگری اکولوژیک محور یاسوج-سپیدان از مدلسازی تفسیری-ساختاری و سپس با نرم‌افزار میک‌مک بهره گرفته‌شده است. نتایج پژوهش نشان داد فقدان برنامه‌ریزی مناسب توسط نهادهای دولتی مسئول، سرمایه‌گذاری ضعیف بخش خصوصی، سرمایه‌گذاری ضعیف دولتی، عدم وجود سازمان مستقل برای به خدمت گرفتن مدیران با تجربه و مقتدر و سروسامان دادن به تشکیلات گردشگران، کمبود نیروهای متخصص و آموزش‌دیده در منطقه، ضعف مدیریت و ضعف آموزش و تبلیغات در زمینه‌ی توسعه‌ی فرهنگ گردشگری، عدم ارائه تسهیلات و مجوزهای لازم از طرف دولت تاثیرگذارترین سطح است و سه مانع نبود هتل‌های مناسب برای اسکان گردشگران، نامناسب بودن تسهیلات بهداشتی و خدماتی، نامناسب بودن تاسیسات و تجهیزات تفریحی و ورزشی در سطح ١ هستند، تاثیرپذیرترین عوامل به شمار می‌آیند. علاوه بر این از 15 مانع پیش‌روی گردشگری اکولوژیک در محور یاسوج- سپیدان 10 مانع جز متغیرهای پیوندی می‌باشند که قدرت نفوذ و وابستگی بالایی برخوردار هستند و 5 مانع جز متغیرهای وابسته که از قدرت نفوذ ضعیف، ولی وابستگی بالایی برخوردار هستند. در نهایت به ارائه پیشنهادهای پژوهش پرداخته شده‌است.

modelling the obstacles affecting the development of ecological tourism (case study: yasouj-sepidan road)

one of the important areas in the field of natural tourism in iran is yasouj city, especially the yasouj-sepidan road, but despite its potential capacities, this road has not found a place in the field of tourism. in this regard, the aim of the current research is to evaluate the impact of ecological tourism obstacles using an interpretive structural model on the yasouj-sepidan road, which has been carried out with a descriptive-analytical method. in the process of preparing and generating data, firstly, the factors affecting the development of ecological tourism in yasouj-sepidan have been identified using the opinions of 15 experts in this subject and professors and experts in relevant organizations through the delphi method. in order to analyze the information of 15 factors as strong influencing factors of yasouj-sepidan ecological tourism, interpretive-structural modeling and then micmac software have been used. the results of the research showed the lack of proper planning by responsible government institutions, weak private sector investment, weak government investment, lack of independent organization to hire experienced and competent managers and organize tourist organizations, and lack of specialized and trained personnel. in the region, the weakness of management and the weakness of education and publicity in the field of tourism culture development, the failure to provide the necessary facilities and permits from the government are the most effective levels, and the three obstacles are the lack of suitable hotels for tourist accommodation, the inappropriateness of health and service facilities, and the inappropriateness of facilities and equipment. in addition, out of the 15 obstacles to the advancement of ecological tourism in the yasouj-sepidan road, 10 obstacles are variables that have high influence and dependence, and 5 obstacles are dependent variables that have weak influence but high dependency. recommendations are provided at the end of the paper.