واکاوی فقهی اخذ مالیات از عوائدی بر سرمایه با تاکید بر خانه‌های خالی

اخذ مالیات از عوایدی بر سرمایه، به این معنی است که بازار سرمایه به دو بخش مولد و غیرمولد تقسیم می‌شود و برخی از افراد سرمایه‌دار، به جای سرمایه‌گذاری در بخش مولد، به سراغ بخش غیرمولد می‌روند و چنین امری موجب افزایش قیمت خرید و اجاره املاک و مستغلات می‌شود. برای سامان‌بخشی به وضعیت تولید و اقتصاد کشور، لازم است که از چنین امری جلوگیری شود و یکی از راه‌های آن، وضع مالیات بر عوایدی سرمایه است. از این‌ رو لازم است بحث شود که آیا وضع چنین مالیات‌هایی در دین اسلام مشروعیت دارد؟ آیا در این زمینه موازین اسلامی مراعات شده است؟ پژوهش حاضر با هدف تصویب قانون اخذ مالیات از عوایدی بر سرمایه نگاشته شده و برای جمع‌آوری داده‌ها، از روش تحلیلی توصیفی و تدبر در آیات قرآن کریم و روایات اسلامی و اقوال فقها بهره‌گیری شده است. نتایج نشان می‌دهد که هرچند پیرامون جواز اخذ مالیات دو دیدگاه است و برخی با تمسک به ادله‌ای نظیر انحصار واجبات مالی در اسلام و نبود مالیات در بین آن، قاعده سلطنت انسان بر مال خود و حرمت گرفتن مال از او، قاعده احترام مال مسلمان و بر اساس روایات قائل به آن شدند که گرفتن مالیات از عوایدی بر سرمایه جایز نیست، ولی دیدگاه درست، جواز اخذ مالیات از عوایدی بر سرمایه است و ادله جواز اخذ مالیات توسط حاکم، گرفتن زکات با عنوان مالیات و لزوم حفظ نظام معاش بر آن دلالت دارد.

jurisprudential analysis of taxing capital gains with an emphasis on vacant homes

taxing capital gains means that the capital market is divided into two parts: productive and unproductive, and some capitalists, instead of investing in the productive sector, turn to the unproductive sector, which leads to an increase in the prices of buying and renting properties and real estate. to organize the country’s production and economic situation, it is necessary to prevent this, and one way is to impose taxes on capital gains. therefore, it is necessary to discuss whether such taxes are legitimate in islam and whether islamic principles have been observed in this regard. the present study was written to approve the law on taxing capital gains, and to collect data, the analytical-descriptive method and contemplation of the verses of the holy quran, islamic narrations, and the opinions of jurists were used. the results showed that although there are two views on the permissibility of taxation, and some, relying on reasons such as the exclusivity of financial obligations in islam and the absence of taxes among them, the rule of human sovereignty over his property and the prohibition of taking his property, the rule of respecting the property of muslims and narrations, believed that taking taxes on capital gains is not permissible. however, the correct view is the permissibility of taxing capital gains, and the reasons for the permissibility of taxation by the ruler, taking zakat as tax, and the necessity of preserving the livelihood system indicate this.