استفاده از شاخص‌های spi و spei در ارزیابی تاثیر خشکسالی بر کیفیت منابع آب سطحی (مطالعه موردی: رودخانه کشف‌رود)

خشکسالی پدیده‌‌ای است که علاوه بر کمبود منابع آب، موجب کاهش کیفیت آب‌های سطحی می‌شود. هدف انجام این پژوهش بررسی تاثیر خشکسالی بر کیفیت آب رودخانه کشف‌رود می‌باشد. به منظور انجام مطالعه، آمار بارش، دما و داده‌های کیفی شش ایستگاه هواشناسی و هیدرومتری طی دوره آماری 30 ساله (1398-1368) استفاده شد. با استفاده از نتایج شاخص spi و spei محاسبه شده، سال 1371 و 1392 به‌عنوان ترسالی و خشکسالی مشترک بین تمام ایستگاه‌ها انتخاب گردید. تغییرات پارامترهای کیفی آب در کل دوره آماری و خشکسالی و ترسالی بررسی شد. نتایج نشان داد میانگین پارامترهای کیفی آب در خشکسالی تغییرات قابل ملاحظه‌ای داشته‌اند. در تمامی ایستگاه‌ها غلظت پارامترهای tds، ec، کاتیون‌های ca، mg و na و آنیون‌های so4-، hco3- و cl- در خشکسالی نسبت به میانگین درازمدت افزایش یافته‌ ‌است. حداکثر آن برای پارامتر کلر و در ایستگاه اولنگ اسدی به مقدار 7/66 میلی‌گرم بر لیتر می‌باشد. در مقابل، زمانی که شاخص‌های خشکسالی افزایش داشته و ترسالی رخ داده است، مقدار کلر 32/73 درصد کاهش داشته ‌است. با توجه به افزایش دما در خشکسالی و افزایش مقدار ec، بیشترین درصد تغییرات در ایستگاه اولنگ اسدی با 70/73 درصد و کمترین آن در ایستگاه گلمکان 1/75 درصد می‌باشد. بر اساس نتایج، میانگین غلظت کاتیون‌ها و آنیون‌ها در ایستگاه اولنگ اسدی نسبت به ایستگاه گلمکان حدود 5 برابر افزایش نشان می‌دهد. در نهایت می‌توان نتیجه گرفت با کاهش میزان بارندگی، افزایش دما و شروع خشکسالی، کیفیت آب بخصوص در ایستگاه‌های پایین‌دست کاهش یافته است.

the using of spi and spei indices in evaluating the effect of drought on quality of surface water resources(case study: kashafroud river)

drought is a phenomenon that in addition to the lack of water resources، causes decrease in the quality of surface water. the purpose of this research is to investigate the effect of drought on the water quality of kashfroud river. in order to، precipitation، temperature and quality data of six meteorological and hydrometry stations were used during the 30-year statistical period (1989-2019). calculated spi and spei index، drought and wet were selected among all stations. the changes of water quality parameters were investigated in the statistical period and the drought and wet period. the results showed that the average quality parameters of water have changed significantly during drought. in all stations، the concentration of tds، ec، ca، mg، na، so4-، hco3-، and cl- have increased in the drought period compared to the long-term average. its maximum for cl-parameter is 7.66 mg/l at olang asadi station. on the other hand، during the period when drought indicators increased and drought occurred، the value of this parameter decreased by 32.73%.due to the increase in temperature in drought period and the increase in ec value، the highest percentage of changes is in olang asadi station with 70.73% and the lowest in golmakan station is 1.75%. based on the results، the average concentration of cations and anions in olang asadi station shows an increase of about 5 times compared to golmkan station.finally، it can conclude that the decrease in rainfall، increase in temperature and drought، the water quality has decreased، especially in the downstream stations.