گسل فضایی-اجتماعی: واکاوی درک و معنای مهاجران افغانستانی از جدایی‌گزینی فضایی در شهر تهران

زمینه و هدف: جدایی‌گزینی فضایی مهاجران خارجی یکی از ویژگی‌های برجسته کلان‌شهر تهران است که می‌تواند توسعه پایدار شهری و فرآیندهای تغییر اجتماعی را تحت‌تاثیر قرار دهد. در این راستا، هدف از مقاله پیش‌رو شناسایی درک و معنای مهاجران افغانستانی از بسترها و پیامدهای جدایی‌گزینی فضایی است. روش و داده‌ها: گردآوری داده‌ها با استفاده از روش نظریه زمینه‌ای انجام شد. به‌منظور گردآوری داده‌ها، مصاحبه‌های عمیق و نیمه‌ساختاریافته با 20 نفر از مهاجران افغانستانی ساکن در شهر تهران که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند، انجام شد. یافته‌ها: نتایج در 109 مفهوم اولیه، 15 درون‌مایه (مقوله) فرعی، و چهار درون‌مایه (مقوله) اصلی شامل جداشدگی زیستی، تعلق مکانی گم‌شده در سایه نابرابری، مرزبندی کلامی و مکانی، و فاصله فضایی -اجتماعی استخراج شدند. با مرور و ترکیب مقوله‌های پژوهش، می‌توان گسل فضایی-اجتماعی را مقولة نهایی این پژوهش در نظر گرفت، به این معنی که جدایی‌گزینی فضایی مهاجران افغانستانی در تهران به‌دلیل وجود شکاف‌های عمیق در سطوح خرد و کلان میان مهاجران و جامعه میزبان ایجاد شده است. بحث و نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه حاکی از آن است که مهاجران در جامعه مقصد یکدست نیستند، بلکه الگوهای سکونتی فضایی آن‌ها ممکن است براساس الگوهای متفاوت ادغام اجتماعی و فرهنگ‌پذیری متفاوت باشد. پیام اصلی: مهاجران افغانستانی به‌دلیل جداشدگی فضایی و موانع اجتماعی با چالش‌هایی در دستیابی به ادغام در جامعه ایرانی مواجه‌اند. با این‌حال، آن‌ها یک گروه همگن و یکدستی نبوده، و الگوهای سکونتی آن‌ها به شدّت از عواملی نظیر سرمایه انسانی و سطوح ادغام اجتماعی و فرهنگ‌پذیری تاثیر می‌پذیرد.

socio-spatial fault: understanding and meaning of afghan immigrants of spatial segregation in tehran

background and aim: spatial segregation of foreign immigrants is one prominent feature of the tehran metropolis, which can strongly impact sustainable urban development, and the process of social changes. this article aims to explore afghan immigrants’ understanding and meaning of spatial segregation and its consequences. data and method: the data for this study was collected using the grounded theory method, a unique approach that allows for a comprehensive understanding of the subject. we conducted in-depth semi-structured interviews with 20 afghan immigrants living in tehran, selected purposefully for their diverse experiences and perspectives. findings: the study identified 109 primary concepts, 15 sub-themes, and four main themes. these main themes include biological segregation, sense of belonging in the shadow of inequality, verbal and spatial demarcation, and socio-spatial distance. through the analysis of these categories, the concept of social-spatial fault emerged as the final category of this research, highlighting the spatial segregation of afghan immigrants in tehran resulting from significant disparities at both micro and macro levels between immigrants and the host community. conclusion: the findings suggest that immigrants in the receiving society are not uniform but rather exhibit diverse settlement patterns based on their levels of social integration and acculturation. key message: afghan immigrants face challenges in achieving full integration due to spatial segregation and social barriers. however, they are not a homogenous group, and their settlement patterns may vary based on factors such as human capital and levels of social integration and acculturation.