تحلیل جنسیتی امید به آینده به تفکیک سطح توسعه‌یافتگی در شهر تهران

زمینه و هدف: مقاله حاضر درصدد است با رویکردی جامعه‌شناختی و با در نظر داشتن تحولات اقتصادی و اجتماعی در شهر تهران، به تبیین چرایی و چگونگی کاهش و یا افزایش امید به آینده در بین زنان و مردان تهرانی به‌صورت جداگانه بپردازد. هدف اصلی مطالعه، تحلیل تفاوت‌های جنسیتی در امید به آینده و تاثیر سطح توسعه‌یافتگی مناطق مختلف شهر تهران بر آن است. روش و داده‌ها: در این پژوهش، 1200 نفر شامل مردان (20 تا 59 ساله) و زنان (15 تا 49 ساله) متاهل از مناطق مختلف شهر تهران («مناطق کم‌برخوردار و نیمه‌برخوردار» و «مناطق برخوردار و  خیلی‌برخوردار») در سال 1397 با استفاده از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای طبقه‌بندی شده با تخصیص متناسب انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته (با پایایی آلفای کرونباخ بالاتر از 744/0) گردآوری و با به‌کارگیری مدل معادلات ساختاری به تفکیک جنسیت تحلیل شدند. یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد افزایش احساس ناامنی اقتصادی-اجتماعی، منجر به کاهش امید به آینده زنان ساکن در مناطق کم‌برخوردار و نیمه‌برخوردار و مردان ساکن در مناطق برخوردار و خیلی‌برخوردار می‌شود. افزایش اعتماد سازمانی و اعتماد عمومی نیز، امید به آینده را در بین مردان و زنان ساکن در مناطق کم‌برخوردار و نیمه‌برخوردار بهبود می‌بخشد. با افزایش سن، امید به آینده زنان در تمام مناطق شهر تهران و مردان ساکن در مناطق کم‌برخوردار و نیمه‌برخوردار کاهش می‌یابد. بحث و نتیجه‌گیری: با وجود ظرفیت‌ها و فرصت‌های امیدآفرین در شهر تهران، بازتولید نابرابری‌های طبقاتی و جنسیتی در توزیع فرصت‌ها، امید به آینده را به یک مساله جدی تبدیل کرده و ظرفیت‌های آرزومندی را تحلیل برده است. پیام اصلی: تقویت چشم‌اندازهای نویدبخش و امید به آینده در شهر تهران مستلزم توزیع برابر فرصت‌ها در کلیه مناطق، برقراری عدالت جنسیتی و توجه به نیازها و دغدغه‌های ساکنین مناطق برخوردار و کم‌برخوردار است.

gender dimensions of hope for the future: analyzing development disparities in tehran city

background and aim: this study, from a sociological perspective, aims to investigate the factors influencing hope for the future among men and women in tehran, considering the economic and social changes there. it aims to uncover the mechanisms underlying the rise or decline of hope, with a focus on gender and regional disparities. data and method: a total of 1,200 married men (aged 20-59) and women (aged 15-49) were selected through multi-stage stratified sampling with probability proportional to size (pps) from various regions of tehran, including &less privileged and semi-privileged regions& and &privileged and highly privileged regions,& in 2018. data were collected using a researcher-designed questionnaire (cronbach’s alpha > 0.744) and analyzed through structural equation modeling, with separate analyses by gender. findings: the findings show that increased socio-economic insecurity lowers hope for the future among women in less privileged and semi-privileged regions and men in privileged and highly privileged areas. conversely, higher organizational and public trust levels improve hope for the future among men and women in less privileged and semi-privileged regions. additionally, hope for the future declines with age among women across all tehran regions and among men in less privileged and semi-privileged regions. conclusion: despite the presence of hopeful opportunities and capacities in tehran, the perpetuation of class-based and gender-based inequalities in opportunity distribution has made hope for the future a significant challenge. key message: to strengthen hope for the future in tehran, it is vital to ensure equal distribution of opportunities across all regions, promote gender equality, and address the concerns of residents in privileged areas.