بررسی اثربخشی روش تدریس کاوشگری بر پیشرفت تحصیلی، بهبود مهارت‌های عملی و قدرت استنباط دانش آموزان در درس شیمی

پیشینه و اهداف: هدف اصلی پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی روش تدریس کاوشگری بر پیشرفت تحصیلی، مهارت های عملی و قدرت استنباط دانش آموزان در درس شیمی است که در مبحث دما و گرما اجرا شده است. روش‌ها‌: روش تحقیق، نیمه آزمایشی بوده و به صورت طرح پیش آزمون و پس آزمون در مقایسه با گروه کنترل انجام شده است. جامعه آماری تحقیق از کلیه دانش آموزان دختر پایه دهم منطقه طرقبه- شاندیز مشهد در سال تحصیلی 1403-1402تشکیل شده است. نمونه پژوهش به روش تصادفی دردسترس و با حجم 40 نفر انتخاب شد. در گروه آزمایش در طی 10 جلسه 120 دقیقه ای مبحث دما و گرما به روش کاوشگری آموزش داده شد. در مقابل در گروه کنترل، آموزش به صورت سنتی صورت گرفت. برای بررسی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان در مبحث دما و گرما از یک آزمون کتبی محقق ساخته و برای بررسی مهارت های عملی آن ها از یک آزمون عملی محقق ساخته استفاده شد. روایی آزمون ها از طریق معلمان و اساتید باتجربه مبحث دما و گرما بررسی شد. برای بررسی پایایی آزمون ها، به ترتیب ضریب آلفای کرونباخ 0.87 و 0.89 به دست آمد. همچنین، قدرت استنباط دانش آموزان از طریق پرسشنامه تفکر انتقادی کالیفرنیا فرم ب سنجیده شد. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره و نرم افزار spss 24 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج این تحقیق، 27.4 درصد پیشرفت تحصیلی بیشتر، 47.2 درصد مهارت های عملی بالاتر و همچنین، 41.8 درصد قدرت استنباط بالاتر در دانش آموزانی که به روش کاوشگری آموزش داده شدند را نشان می دهد. نتیجه‌گیری: روش کاوشگری به‌طور قابل‌توجهی پیشرفت تحصیلی، مهارت‌های عملی و توانایی استدلال دانش‌آموزان در درس شیمی را افزایش می‌دهد که نشان‌دهنده‌ی اثربخشی آن به‌عنوان یک استراتژی آموزشی است.

evaluation of the effectiveness of inquiry method in improving students’ academic achievement, practical skills, and inference power in chemistry course

background and objectives: the main purpose of the present research is to determine the effectiveness of the inquiry method in improving students’ academic achievment, practical skills, and inference power in the chemistry course, which was implemented on the topic of temperature and heat. methods: the research method is semi-experimental with a a pre-test and post-test design having a control group. the population of the study comprised of all tenth-grade female students in the torghabeh-shandiz region of mashhad during the academic year of 2023-2024. a random sample of 4 0students was finally selected for the study. in the experimental group, during 10 sessions of 120 minutes, the subject of temperature and heat was taught by inquiry method. on the other hand, in the control group, traditional method of teaching was used. a researcher-made written test was used to check students’ learning about temperature and heat, and another researcher-made practical test was used to check their practical skills. experienced physics teachers and professors checked the validity of the tests. cronbach’s alpha coefficient was 0.87 and 0.89, respectively, showing acceptable reliability values. students’ inference power was also measured through the california critical thinking questionnaire form b. data were analyzed using multivariate analysis of covariance and spss 24 software. findings: the results showed 27.4% more learning, 47.2% higher practical skills, and 41.8% higher inference power in students as a result of being taught by the inquiry method. conclusion: the inquiry method significantly enhances students’ academic achievement, practical skills, and inference power in chemistry, indicating its effectiveness as a teaching strategy.