تاثیر عدم قطعیت عوامل موثر بر نااطمینانی نرخ ارز در اقتصاد ایران

نا اطمینانی و نوسانات نرخ ارز در عملکرد اقتصادی کشور نقش اساسی دارد و یکی از مهم ترین متغیرهای اقتصاد کلان است که از جنبه های گوناگون بخش های مختلف اقتصادی را تحت تاثیر قرار می دهد. از این رو بررسی عدم قطعیت عوامل موثر بر نااطمینانی نرخ ارز بسیار حیاتی است. برای مدل سازی عدم قطعیت عوامل مذکور متناسب با ادبیات رگرسیون فازی از درجه های عضویت 0.1 تا 0.9 برای دوره زمانی1358 تا 1400 استفاده شده است. با توجه به انعطاف‌پذیری مدل رگرسیون فازی پهنای راست، متوسط و چپ  نااطمینانی نرخ ارز که ناشی از شدت تاثیر گذاری هر یک از متغیرهای مورد بررسی است در شرایط عدم قطعیت محاسبه شد. نتایج پهنای راست نشان می دهد در شرایط عدم قطعیت درجه باز بودن تجاری، رشد اقتصادی و نقدینگی به ترتیب با ضرایب 1.04، 0.235 و 0.133 بیشترین تاثیر را بر نااطمینانی نرخ ارز دارند. با توجه به نتایج بین درجه بازبودن تجاری، تولید ناخالص داخلی و نااطمینانی نرخ ارز یک رابطه بسیار قوی وجود دارد. به عبارت دیگر با توجه به نقش تولید در صادرات، واردات و رشد اقتصادی به نظر می رسد که نااطمینانی نرخ ارز تا حد زیادی تحت تاثیر عدم قطعیت تولید در اقتصاد کشور است. لذا توصیه می شود برای کاهش نااطمینانی در نرخ ارز موانع تولید بر طرف و شرایط لازم برای افزایش مشارکت بخش های داخلی و خارجی جهت افزایش سرمایه گذاری به طور ویژه مورد توجه قرار گیرد.

investigating the impact of uncertainty in macroeconomic variables on exchange rate uncertainty in the iranian economy

uncertainty and exchange rate fluctuations play a key role in a country's economic performance and are among the most important macroeconomic affectingt various aspects of different economic sectors. therefore, it is crucial to examine the uncertainty of factors influencing exchange rate uncertainty. to model the uncertainty of these factors in accordance with phase regression literature, membership grades  from 1/0 to 9/0 were used for the period 2006 to 2021. due to the flexibility of the right, medium and left width phase regression model, exchange rate uncertainty caused by the severity of the impact of each variable was calculated under uncertainty conditions. the results of the right analysis indicate that considering the uncertainty of the degree of trade openness, economic growth and liquidity, these factors have the greatest impact on exchange rate uncertainty with coefficients 1/04, 0/235 and 0/133 respectively. given the results, a very strong relationship exists between the degree of trade openness, gdp and exchange rate uncertainty. in other words, considering the role of production in exports, imports and economic growth, exchange rate uncertainty appears to be significantly influenced by the uncertainty of production within the country's economy. therefore, it is recommended to addresse production barriers to reduce exchange rate uncertainty and to consider the conditions necessary to increase the participation of domestic and foreign in order to enhance investment.