جایگاه انتظارات تورمی در بی‌ثباتی اقتصاد ایران با تاکید بر برنامه هفتم توسعه

پیشران‌های بی‌ثباتی در ایران عمدتاً موجب عدم تعادل بازارها و نوسان قابل‌توجه در تورم، تولید داخلی، نرخ ارز حقیقی و توزیع درآمد و در نهایت رفاه اجتماعی می‌گردند. لذا بررسی جایگاه انتظارات تورمی در مجموعه پیشران‌های بی‌ثباتی اقتصاد در آینده از دارای اهمیت است. بر این اساس این مقاله به دنبال بررسی چگونگی کنترل انواع پیشران‌های بی‌ثباتی در ایران با تاکید بر انتظارات تورمی در برنامه هفتم می‌باشد. بررسی انتظارات تورمی نشان می‌دهد که این انتظارات، تنها یک نتیجه از عکس‌العمل‌های روانی و یا غیربنیادی مردم نبوده و بر پیش‌بینی عامل اقتصادی در ارتباط با متغیرهای اساسی اقتصاد نیز متکی است. به گونه‌ای که انتظارات تورمی یکی از عوامل تشدید یا تخفیف تورم در کوتاه‌مدت است و ریشه در عوامل حقیقی و بنیادی اقتصادی دارد. لذا در این بررسی نشان داده می‌شود که اولاً بخش مهمی از تورم ناشی از عوامل حقیقی و سیاست‌گذاری اقتصادی است. ثانیاً، انتظارات تورمی نیز دارای دو جزء اصلی بنیادی و غیربنیادی (صرفاً روانی) است و عنصر دوم را تا حدود قابل‌توجهی می‌توان مدیریت نمود. همچنین بررسی برنامه هفتم نشان می‌دهد که در این برنامه، عوامل اصلی ثبات رعایت نشده و به نظر می‌رسد برنامه هفتم نمی‌تواند ثبات اقتصادی را به صورت قابل‌توجهی بهبود ببخشد. البته جهت‌گیری این برنامه در بخشی از موارد در مسیر اقتصاد باثبات، همانند کنترل رشد نقدینگی مطلوب ارزیابی می‌شود اما دیگر پیشران‌های بی‌ثباتی در ایران از جمله کنترل انتظارات تورمی در برنامه هفتم به طور کلی مورد اشاره و سیاست‌گذاری صحیح قرار نگرفته است.

the role of inflation expectations in the instability of iran's economy considering the 7th development plan

the drivers of instability in iran mainly cause market imbalance and significant fluctuation in inflation, domestic production, real exchange rate and income distribution and finally social welfare. therefore, it is important to examine the place of inflation expectations in the set of drivers of economic instability in the future. based on this, this article seeks to investigate how to control various drivers of instability in iran, emphasizing inflation expectations in the seventh development plan. examining inflation expectations shows that these expectations are not only a result of people's psychological or non-fundamental reactions and also rely on the forecast of the economic factor in relation to the fundamental variables of the economy. therefore, are inflationary expectations one of the factors of aggravating or mitigating inflation in the short term and it is rooted in real and fundamental economic factors. therefore, in this study, it is shown that firstly, an important part of inflation is caused by real factors and economic policies. secondly, inflationary expectations also have two main components, fundamental and non-fundamental (only psychological), and the second element can be managed to a considerable extent. also, shows the review of the 7th plan, that in this plan, the main factors of stability are not observed and it seems that the 7th plan cannot significantly improve the economic stability. of course, the orientation of this program in some cases towards a stable economy is evaluated as desirable, such as the control of liquidity growth, but other drivers of instability in iran, including the control of inflation expectations, have not been mentioned in the 7th program in general and have not been properly politicized.