توسعه چارچوب استراتژیک تحول دیجیتال مبتنی بر فناوری‌های صنعت 4 برای ارتقای پایداری و رقابت‌پذیری جهانی تولید دارویی

این پژوهش با هدف «توسعه چارچوب استراتژیک تحول دیجیتال مبتنی بر فناوری‌های صنعت  4  برای ارتقای پایداری و رقابت‌پذیری جهانی تولید دارویی» انجام شده است. صنعت داروسازی در مواجهه با رقابت شدید بین‌المللی، الزامات زیست‌محیطی فزاینده و ضرورت نوآوری مستمر، نیازمند راهبردی منسجم برای بهره‌گیری از قابلیت‌های تحول دیجیتال است. به‌کارگیری فناوری‌هایی چون اینترنت اشیاء صنعتی، هوش مصنوعی و تحلیلات داده‌های کلان می‌تواند فرآیندهای تولید را هوشمند کرده، کارایی منابع را ارتقا دهد و آثار زیست‌محیطی را کاهش دهد؛ با این حال، تلفیق موثر این فناوری‌ها با اصول پایداری مستلزم شناخت عمیق از عوامل موثر و روابط میان آن‌هاست.این تحقیق به‌صورت کیفی و با رویکرد نظریه داده‌بنیاد انجام پذیرفت. داده‌های لازم از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 25 صاحب‌نظرِ کلیدی شامل مدیران زنجیره تامین و تولید در شرکت‌های دارویی، کارشناسان تحول دیجیتال و اساتید دانشگاه گردآوری شد. تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. اعتبار نتایج از طریق بازبینی اعضا و مثلث‌سازی منابع داده تضمین شد.مدل نهایی، شش بُعد اصلی را برای استقرار موفق تحول دیجیتالِ پایدار در صنعت داروسازی شناسایی می‌کند: (1) چشم‌انداز و رهبری پایدار، (2) زیرساخت هوشمند و یکپارچه فناوری، (3) نوآوری چابک محصول و فرایند، (4) مدیریت چرخه عمر منابع و محیط‌زیست، (5) حاکمیت داده و شفافیت زنجیره تامین، و (6) یادگیری و شایستگی دیجیتال. روابط علّی و زمینه‌ای میان این ابعاد نشان می‌دهد که رهبری متعهد به پایداری و سرمایه‌گذاری هدفمند در زیرساخت‌های هوشمند، پیش‌ران تحقق دیگر مولفه‌هاست و نهایتاً به مزیت رقابتی جهانی منجر می‌شود.یافته‌ها دلالت می‌کنند که رویکرد تحول دیجیتالِ پایدار، فراتر از پیاده‌سازی فناوری است و نیازمند تغییر پارادایم مدیریتی در کل اکوسیستم دارویی است. چارچوب ارائه‌شده می‌تواند به‌عنوان نقشه راهی عملی برای مدیران و سیاست‌گذاران به‌منظور طراحی برنامه‌های سرمایه‌گذاری، توسعه قابلیت‌ها و تنظیم مقررات حمایتی در جهت دستیابی به تولید دارویی پایدار و رقابت‌پذیر در مقیاس جهانی به‌کار رود.

developing a strategic digital transformation framework based on industry 4 technologies to enhance the sustainability and global competitiveness of pharmaceutical manufacturing

this study seeks to develop a strategic digital-transformation framework grounded in industry  4 technologies for boosting the sustainability and global competitiveness of pharmaceutical manufacturing. faced with intense international rivalry، tightening environmental regulations، and an imperative for continuous innovation، the pharmaceutical sector requires an integrated roadmap for harnessing the potential of digital transformation. industrial internet of things (iiot)، artificial intelligence (ai)، and big-data analytics can smarten production processes، improve resource efficiency، and curb environmental impacts; nevertheless، effectively coupling these technologies with sustainability principles demands a deep understanding of the underlying factors and their interrelationships.using a qualitative، grounded-theory approach، data were collected through semi-structured interviews with 25 key informants، including pharmaceutical supply-chain and production managers، digital-transformation specialists، and university scholars. the data were analysed via open، axial، and selective coding and were pursued until theoretical saturation was reached. member checking and data-source triangulation ensured the credibility of the results.the resulting model identifies six core dimensions for the successful implementation of sustainable digital transformation in the pharmaceutical industry: (1) sustainability-oriented vision and leadership، (2) integrated smart technology infrastructure، (3) agile product and process innovation، (4) resource- and eco-lifecycle management، (5) data governance and supply-chain transparency، and (6) digital learning and competency development. causal and contextual relationships among these dimensions reveal that committed sustainability leadership and targeted investment in smart infrastructure are the primary drivers that enable the remaining components and ultimately generate global competitive advantage.the findings indicate that sustainable digital transformation extends beyond mere technology adoption; it requires a paradigm shift in management across the entire pharmaceutical ecosystem. the proposed framework can serve as a practical roadmap for managers and policy-makers when designing investment programmes، capability-development initiatives، and supportive regulations aimed at achieving sustainable، competitively advantaged pharmaceutical production on a global scale.