نقش حکمرانی خوب در اثرگذاری وابستگی اقتصادی به نفت و تغییرات اقلیمی بر شادمانی در ایران؛ رویکرد qardl

شادمانی پدیده‌ای روانشناختی و در عین حال مادی است که به افزایش بهره‌وری اقتصادی انسان‌‌ها می‌انجامد. تصور می‌شود کشورهای نفتی دارای رشد اقتصادی بالاتر و مردمان شادتری هستند، اما در برخی از این کشورها رشد‌اقتصادی پایین‌تر و شادمانی کمتر است. تخریب محیط‌زیست و تغییرات اقلیمی که به دلایلی همچون مصرف سوخت‌های فسیلی ایجاد شده نیز بر شادمانی اثرگذار هستند. دراین بین دولت‌ها از طریق نحوه حکمرانی می‌توانند در ارتباط بین وابستگی به نفت و تغییرات اقلیمی بر شادمانی اثرگذار باشند. هدف مقاله حاضر تحلیل نقش حکمرانی ‌خوب در اثرگذاری وابستگی اقتصادی به نفت و تغییرات اقلیمی بر شادمانی در ایران در دوره 1402-1384 است. بدین منظور از روش qardl استفاده شد. نتایج نشان داد که در کوتاه‌مدت وابستگی به نفت و رشد‌اقتصادی در کوانتایل بالا اثر مثبت، تغییرات اقلیمی در هر سه کوانتایل اثر منفی، حکمرانی ‌خوب در هر سه کوانتایل اثر مثبت بر شادی داشته‌اند. در بلندمدت وابستگی به نفت و تغییرات اقلیمی در کوانتایل پایین و بالا اثر منفی و حکمرانی ‌خوب و رشد اقتصادی در هر سه کوانتایل اثر مثبت بر شادی داشته‌اند. محاسبه اثر نهایی وابستگی به نفت بر شادی در بلندمدت حاکی از حدآستانه‌ای برابر با 0.07- در کوانتایل پایین و 0.66- در کوانتایل بالاست، به‌طوریکه بهبود حکمرانی قبل (بعد) از حدآستانه به بزرگتر (کوچکتر) شدن اثر منفی رانت‌ نفت بر شادی منجر می‌شود. اثر نهایی تغییرات اقلیمی بر شادی نیز حاکی از وجود حدآستانه‌ای برابر با 0.17- در کوانتایل پایین و 0.19- در کوانتایل بالاست، به‌طوریکه بهبود حکمرانی قبل (بعد) از حدآستانه به بزرگتر (کوچکتر) شدن اثر منفی تغییرات اقلیمی بر شادی منجر می‌شود. بر‌ اساس آزمون والد در کوتاه‌مدت وابستگی به نفت، حکمرانی و تغییرات اقلیمی اثر متقارن، و رشد‌اقتصادی و حکمرانی اثر نامتقارن و در بلندمدت رشد‌‌اقتصادی اثر نامتقارن و وابستگی به نفت، تغییرات اقلیمی و حکمرانی اثر متقارن بر شادی داشته‌اند.

the role of good governance in the effect of economic dependence on oil and climate change on happiness in iran; qardl approach

happiness is a psychological and material phenomenon that leads to increased economic productivity of humans. it is thought that oil-rich countries have higher economic growth and happier people, but in some of these countries, economic growth and happiness is lower. environmental degradation and climate change caused by reasons such as fossil fuel consumption also affect happiness. meanwhile, governments can influence the relationship between oil dependence and climate change on happiness through their governance. the aim of this article is to analyze the role of good governance in the impact of economic dependence on oil and climate change on happiness in iran during the period 2005-2023. for this purpose, the qardl method was used. the results showed that in the short term, oil dependence and economic growth in the top quintile had a positive effect, climate change had a negative effect in all three quintiles, and good governance had a positive effect on happiness in all three quintiles. in the long term, oil dependence and climate change had a negative effect in the low and high quintiles, and good governance and economic growth had a positive effect on happiness in all three quintiles. calculating the final effect of oil dependence on happiness in the long run suggests a threshold of -0.07 in the low quantile and -0.66 in the high quantile, such that improving governance before (after) the threshold leads to a larger (smaller) negative effect of oil rent on happiness. the final effect of climate change on happiness indicates the existence of a threshold equal to -0.17 in the low quantile and -0.19 in the high quantile, such that improving governance before (after) the threshold leads to a larger (smaller) negative effect of climate change on happiness. according to the wald test, in the short term, dependence on oil, governance, and climate change have a symmetric effect, and economic growth and governance have an asymmetric effect. in the long term, economic growth has an asymmetric effect, and dependence on oil, climate change, and governance have a symmetric effect on happiness.