اثر تعاملی ریسک ژئوپلیتیک و رانت نفت بر انتشار کربن در کشورهای صادرکننده نفت

هدف اصلی این پژوهش بررسی تاثیر رانت نفت و ریسک ژئوپلیتیک (gpr) و همچنین اثر تعاملی این دو متغیر بر انتشار کربن در کشورهای صادرکننده نفت می‌باشد. هدف اصلی این پژوهش بررسی تاثیر رانت نفت و ریسک ژئوپلیتیک (gpr) و همچنین اثر تعاملی این دو متغیر بر انتشار کربن در کشورهای صادرکننده نفت می‌باشد. به این منظور از اطلاعات آماری 25 کشور صادرکننده نفت طی سال‌های 2021-2000 در قالب روش تجزیه‌وتحلیل داده‌های پانل شامل هم‌انباشتگی پانلی با وابستگی مقطعی و برآوردگر اثرات ثابت (fe) استفاده شده است. نتایج حاکی از تاثیر مثبت رانت نفت بر انتشار co2 و تایید فرضیه نفرین کربن در کشورهای مورد مطالعه است؛ به‌گونه‌ای که با یک درصد افزایش در سهم رانت نفت از gdp، انتشار co2 حدود 0.09 درصد افزایش خواهد داد. اثر تعاملی رانت نفت و شاخص gpr نیز بر انتشار co2، مثبت و گویای این موضوع است که اثرات زیست‌محیطی منفی رانت نفت، زمانی که اقتصادهای صادرکننده نفت در معرض خطرات ژئوپلیتیکی قرار می‌گیرند، افزایش می‌یابد. استحکام نتایج تجربی به‌دست‌آمده با تفکیک کشورهای صادرکننده نفت به دو دسته کشورهای با gpr بالاتر از متوسط نمونه (دسته نخست) و کشورهای با gpr کمتر از متوسط نمونه (دسته دوم) تایید شده است. بر این اساس، نتایج نشان‌ می‌دهد که اثر مثبت رانت نفت بر انتشار co2 در کشورهای دسته نخست به‌مراتب بیشتر از کشورهای دسته دوم می‌باشد. بر اساس سایر نتایج، مصرف انرژی تجدیدپذیر، اثر منفی بر انتشار co2 داشته است و فرضیه منحنی زیست‌محیطی کوزنتس (ekc) برای کشورهای مورد مطالعه تایید می‌شود.بر اساس سایر نتایج، مصرف انرژی تجدیدپذیر، اثر منفی بر انتشار co2 داشته است و فرضیه منحنی زیست‌محیطی کوزنتس (ekc) برای کشورهای مورد مطالعه تایید می‌شود.

the interactive effect of geopolitical risk and oil rent on carbon emissions in oil exporting countries

the main purpose of this research is to investigate the effect of oil rent and geopolitical risk (gpr) and also, the interactive effect of these two variables on carbon emissions in oil exporting countries. for this purpose, the statistical information of 25 oil-exporting countries during the years 2000-2021 has been used in the form of panel data analysis method including panel co-integration with cross-sectional dependence and fixed effects estimator (fe). the results indicate the positive effect of oil rent on co2 emissions and confirm the carbon curse hypothesis in the studied countries; in such a way that with a one percent increase in the share of oil rent from gdp, co2 emissions will increase by about 0.09 percent. also, the interactive effect of oil rent and the gpr index on co2 emissions is positive, indicating that the negative environmental effects of oil rent increase when oil exporting economies are exposed to geopolitical risks. the robustness of the obtained experimental results has been confirmed by separating the oil exporting countries into two categories countries with gpr above the sample average (first category) and countries with gpr lower than the sample average (second category). based on this, the results show that the positive effect of oil rent on co2 emissions in the first-category countries is much higher than in the countries of the second category. according to other results, renewable energy consumption has a negative effect on co2 emissions, and the environmental kuznets curve (ekc) hypothesis is confirmed for the studied countries.